وَ أَنْ تَقُولُوا عَلَى اللَّهِ ما لا تَعْلَمُونَ
نسبت دادن چيزى به خدا كه از طريق عقل و شرع ثابت نشده باشد افتراء و كذب بر خداست و بدعت كه بمعنى زياد كردن چيزى در دين است كه از دين نباشد از اين قبيل است و مبدع از نظر شرايع الهى كافر و مستوجب آتش است و آيات و اخبار در مذمت و نكوهش و عقوبت اهل بدعت بسيار وارد شده و در كافى از حضرت صادق عليه السّلام از حضرت رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم روايت كرده كه فرمود «
كل بدعة ضلالة و كل ضلالة فى النار
» و در سوره يونس مىفرمايد
قُلْ آللَّهُ أَذِنَ لَكُمْ أَمْ عَلَى اللَّهِ تَفْتَرُونَ وَ ما ظَنُّ الَّذِينَ يَفْتَرُونَ عَلَى اللَّهِ الْكَذِبَ يَوْمَ الْقِيامَةِ
« 1 » و نهى شديد شده از گفتار بدون علم و در كافى از حضرت صادق عليه السّلام روايت كرده كه فرمود «
انهاك عن خصلتين فيها هلاك الرجال انهاك ان تدين اللَّه بالباطل و تفتى الناس بما لا تعلم » « 2 »
و در فرائد در باب هفتم در ضمن حديثى كه قضات را تقسيم مىنمايد از جمله اهل آتش ميشمارد «
رجل قضا بالحق و هو لا يعلم
» كه حتى مجرد عدم علم در قضاوت و لو مطابق با واقع باشد سبب دخول در آتش است و حتى در روز روزه اگر بطور جزم چيزى را به خدا و رسول نسبت دهد و حال آنكه نميداند جزو كذب بر خدا و رسول و امام است و سبب بطلان روزهاش مىشود .
[ سوره البقرة ( 2 ) : آيه 170 ]
وَ إِذا قِيلَ لَهُمُ اتَّبِعُوا ما أَنْزَلَ اللَّهُ قالُوا بَلْ نَتَّبِعُ ما أَلْفَيْنا عَلَيْهِ آباءَنا أَ وَ لَوْ كانَ آباؤُهُمْ لا يَعْقِلُونَ شَيْئاً وَ لا يَهْتَدُونَ ( 170 )
( و هر گاه بايشان گفته شود كه پيروى كنيد آنچه را خداى نازل كرده ، گويند بلكه ما پيروى ميكنيم آنچه را پدران خود را بر آن يافتيم ، آيا اگر پدران ايشان
هامش
( 1 ) . سوره يونس آيه 60
( 2 ) . كافى باب النهى عن القول به غير علم