تخطي إلى المحتوى الرئيسي

اطيب البيان في تفسير القرآن ( فارسى ) — صفحة 93

مساهمون:

ص٩٣
فى كتاب اللَّه بسم اللَّه الرحمن الرحيم و ينبغى الإتيان به عند افتتاح كل امر عظيم او صغير ليبارك فيه » ( بزرگوارترين آيهء كتاب خدا را كه بسم اللَّه الرحمن الرحيم است دزديدند ، و سزاوار است گفتن آن در آغاز هر كار بزرگ و كوچكى براى اينكه بركت در آن واقع شود ) اعراب بسملة : مشهور بين مفسرين حتى مفسّرين شيعه مانند صاحب تبيان و مجمع البيان و غير آنها اينست كه باء بسم اللَّه باء ابتدائيه است و تقدير اينست كه « ابتدء بسم اللَّه الرحمن الرحيم » و باخبار متقدمه كه ميفرمودند در ابتداء هر كارى بسم اللَّه بگوئيد استشهاد كرده‌اند و گفته‌اند كه باء براى استعانت نيست زيرا استعانت را در آيه شريفه بعد
إِيَّاكَ نَعْبُدُ وَ إِيَّاكَ نَسْتَعِينُ
صريحا ذكر فرموده ولى آنچه به نظر ميرسد باء بسم اللَّه براى استعانت است براى اينكه اوّلا در صريح اخبار باستعانت تفسير شده ، چنانچه در خاصيت هشتم از خواصّ بسم اللَّه در ضمن حديثى كه از امير المؤمنين عليه السّلام نقل شد فرمود « اى استعين على هذا الامر باللّه » و در لآلى از حضرت عسكرى عليه السّلام روايت كرده كه فرمود « اى استعين على امورى كلّها باللّه » و از حضرت صادق عليه السّلام نقل كرده كه فرمود « اى استعين على هذا الامر باللّه » و ثانيا اگر غرض از ابتداء ، ابتداء به آيه شريفه بسم اللَّه الرحمن الرحيم باشد بايديك باء بر او زياد شود و تقدير « ابتدء ببسم اللَّه » باشد و اگر مقصود اينست كه باء بسم اللَّه باء ابتدائيّه است ، اخبار از خارج است يعنى كسى كه در خارج در آغاز كارش گفته باشد «
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ
» صدق مىكند كه باسم خدا ابتداء كرده ولى باء استعانت افاده انشاء مىكند يعنى گوينده طلب استعانت باسم خدا