و فصحاء و بلغاء و اشعار شعراء بسيار است مثلا بر سستى چيزى بتار عنكبوت يا نقش بر آب مثل ميزنند ، يا حقارت چيزى را بران ملخ نزد سليمان ، يا قطره به دريا يا زيره بكرمان بردن و نحو اينها تشبيه ميكنند كتاب كليله و دمنه و نحو آن را مورد مطالعه قرار دهيد و به بينيد سرتاسر آن حكايات و امثالى است كه بواسطه آن معانى لطيف و دقيق و حقايق بلند و عميقى را مكشوف و مبيّن داشته .
« وَ ما يُضِلُّ بِهِ إِلَّا الْفاسِقِينَ »
مراد از فاسقين در قرآن مجيد كفار و معاندينند زيرا در آيه ديگر ميفرمايد
أَ فَمَنْ كانَ مُؤْمِناً كَمَنْ كانَ فاسِقاً لا يَسْتَوُونَ
« 1 » و در آيه بعد از اين آيه ميفرمايد
وَ أَمَّا الَّذِينَ فَسَقُوا فَمَأْواهُمُ النَّارُ كُلَّما أَرادُوا أَنْ يَخْرُجُوا مِنْها أُعِيدُوا فِيها وَ قِيلَ لَهُمْ ذُوقُوا عَذابَ النَّارِ الَّذِي كُنْتُمْ بِهِ تُكَذِّبُونَ
« 2 » و پيداست كه تكذيب كننده عذاب دوزخ كافر است و فاسق در اصطلاح مقابل عادل است و عادل در اصطلاح كسى را گويند كه از معاصى كبيره اجتناب كند و بر معاصى صغيره اصرار ننمايد و منافيات مروت را مرتكب نشود و اين بواسطه ملكه عدالت و حالت خوفى است كه در قلب انسان از روى ايمان پيدا مىشود كه مانع از ارتكاب امور مذكوره است و معاصى كبيره معصيتهايى است كه در قرآن وعده آتش يا مطلق عذاب داده شده باشد و يا در اخبار معتبره وعده عذاب يا تصريح بكبيره بودن او شده باشد و يا در قرآن و اخبار معتبره آن را از معصيت كبيرهاى اشد و سختتر شمرده باشند مثل
هامش
( 1 ) . آيا كسى كه مؤمن است مانند كسى است كه فاسق باشد مساوى نيستند ، آيه 17 سوره سجده
( 2 ) . اما كسانى كه فاسقند جايگاه آنها در آتش است هر گاه بخواهند از آتش خارج گردند به آن بازگردانيده ميشوند و گفته شود عذاب آتش را بچشيد ، آن آتشى را كه تكذيب مينموديد ، آيه 18 سوره سجده