[ سوره البقرة ( 2 ) : آيه 5 ]
أُولئِكَ عَلى هُدىً مِنْ رَبِّهِمْ وَ أُولئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ ( 5 )
( اينان بر هدايتى از جانب پروردگارشان ميباشند و خود اينان رستگارانند ) اولئك از اسماء اشاره است كه براى جمع استعمال مىشود و اصل آن اولاء با مدّ و اولى بدون مدّ است و براى آن سه حالت ديگر هست ( 1 ) دخول هاء تنبيه با مدّ آخر « هؤلاء » براى اشاره بقريب ( 2 ) الحاق كاف خطاب با مدّ آخر « اولئك » براى اشاره بمتوسط ( 3 ) الحاق كاف خطاب و لام بدون مدّ « اولالك » براى بعيد ، و على براى استعلاء است يعنى اينان بر هدايت استعلاء و استقرار داشته و اطراف و جوانب آن را حيازت نمودهاند و در كلمه هدى چهار معنى احتمال برده مىشود :
1 - لطف و توفيق كه بواسطه آن بصفات پسنديده و اعمال شايسته نائل شده و از فاضل با فضل ترقى نمايند 2 - ارشاد بدليلهايى كه بسبب آنها بر رسوخ عقائد حقه و صفات فاضله و استدامه اعمال صالحه راهنمايى شوند 3 - هدايت باطنيّه كه از جانب حق به آنها افاضه مىشود بواسطه معتقد بودن بعقائد حقه و اتيان اعمال صالحه 4 - انعام و تفضّل بعطاء نمودن خيرات دنيوى و مثوبات اخروى ، و اين وجوه مانعة الجمع نيستند بلكه ممكن است بمقتضاى اطلاق هدايت ، همه آنها را شامل شود .
و فلاح بمعنى فوز بمطلوب و وصول به مقصود و نيل بآرزو و اميد است و در توحيد صدوق ره حديث مفصّلى از حضرت موسى بن جعفر عليه السّلام از آباء طاهرين او از امير المؤمنين عليه السّلام در تفسير جملات اذان و اقامه نقل فرموده از آن جمله در تفسير كلمه حىّ على الفلاح ميفرمايد
« اقبلوا الى بقاء لا فناء معه و نجاة لا هلاك معها