يونان يا ايران و روم . كسانى كه مىگويند سرچشمه و مادر همهء علوم و فنون عقلى و نظرى مملكت روم يا يونان بوده است ، از انصاف بدورند . در مقابل هم اعتقاد به اين كه همه علوم و معارف بشرى مديون ايران و ايرانى است ، هم به نظر من خالى از تعصب نيست . حق مطلب و انصاف در قضاوت به عقيدهء من همان است كه آنچه امروز به نام علوم و فنون و صنايع در دست بشر است ، ميراث همهء ملل و اقوام بشرى است . . . چيزى كه هست شايد سهم ايران و يونان از اين حيث بيشتر يا قدر مسلم روشنتر و مستندتر از ساير اقوام و ملل باشد » . « 1 »
پزشكى در مصر
مصر نيز از كشورهايى است كه سابقهاى كهن در تمدن دارد . يكى از طبيبان باستانى مصر « ايمهوتپ » است كه در 2500 سال قبل از بقراط مىزيسته است . « 2 » از مدارك بهجاىمانده در مورد اين علم در آن كشور يكى « پاپيروس ادوين اسميت » است كه مربوط به 2500 تا 3000 سال قبل از ميلاد مىباشد : « اين پاپيروس دربارهء كليه دستورهائى كه دربارهء مراقبت زخمها و جراحات در هزاران سال قبل انجام شده است گفتگو مىكند . مثلا درمان زخم بهوسيله بخيه زدن ، گچ گرفتن و يا قرار دادن استخوان شكسته در تخته شكستهبندى . . . » « 3 »
همچنين « قديمترين اطلاعات ثبت شده در مورد گياهان در ارتباط با مصرف آنها در عصر ساختمان اهرام مصر يعنى در حدود 2600 - 2100 قبل از ميلاد مسيح
هامش
( 1 ) - تاريخ علوم اسلامى ، ص 21 .
( 2 ) - پنج هزار سال پزشكى ، ص 24 .
( 3 ) - همان ، ص 29 .