با آن شستشو نمايند و با مخلوطى از روغن كنجد خالص و پودر سرنج زخمها را مرتب چرب كنند و پودر گرد رنگى كه همان پودر گياه گل رنگ است روى آن بپاشند و ادامه دهند و اگر در حين مداوا زمانى كه زخم رو به بهبود مىرود مشاهده شود كه در زخم گوشت زيادى درست شده است بايد مقدارى زاج سفيد را پودر كنند و در روى برآمدگىها بريزند و چند روزى ادامه دهند تا گوشتهاى اضافى خورده شوند سپس زخم حاصل از خورده شدن گوشتهاى اضافى را با مرهمهاى مربوط مداوا كنند .
گاهى در جريان مداواى زخمهاى سوختگى آثار ورم و باد گرم ( باد سرخ ) يا تجمع خون فاسد يا سرخى غير طبيعى يا كمبودى و غيره مشاهده مىشود كه در اين صورت ضمن مداواى سوختگى بايد بمداواى موارد ذكر شده پرداخته شود و با انداختن زالو و ماليدن داروهاى سرد مزاج مانند گرد كافور با سركه يا با شير يا با ماست اين عوارض هم بايد مداوا گردند .
در سوختگى درجه يك يا سطحى قبل از آنكه پوست از روى عضو جدا شود يا ايجاد ورم گردد لازم است از داروهائى استفاده كنند تا از عوارض بعدى حتى المقدور جلوگيرى شود . براى متعادل كردن حرارت پوست مىتوان در اين مرحله از هركدام از داروهاى زير كه در دسترس باشند استفاده نمود 1 - مخلوطى از عصاره گشنيز تر با آب انگورى كه زياد شيرين نشده باشد . 2 - مخلوطى از كافور و سركه درصورتىكه عضو زخم نشده باشد . 3 - مخلوطى از پودر گل ارمنى با كافور و سركه . 4 - مخلوطى از نشاسته و سركه . 5 - سفيده تخممرغ و لعاب اسفرزه
امّا اگر سوختگى از درجات بالاتر باشد و پوست و گوشت سوخته باشد بايد ضمن ماليدن داروهاى خنككننده اگر عضو سوخته شده داراى گوشتهاى سوخته شده باشد لازم است مخلوطى از گل ختمى و نشاسته و آرد جو و اسفرزه پودر شده را با شير درآميزند تا به صورت مرهم درآيد بالاى عضو بگذارند چند نوبت تا گوشتهاى فاسد شده را از روى عضو جدا كند و بردارد سپس روزى دو سه بار زخم را با آب گرمى كه قدرى جوش شيرين در آن ريخته شده شستشو كنند تا عفونت يا گوشتهاى فاسد شده اگر در روى زخم باشد به كلى پاك شود سپس از مرهم داخليون كه با كندر و سرنج و زفت و روغن كنجد درست مىشود روى عضو بگذارند و ادامه دهند تا زخم گوشت بياورد و با روغن كنجد و سرنج قسمتهائى از سوختگى را كه نياز به پر شدن ندارد مرتب چرب كنند و اگر در محل سوختگى گوشت اضافى پيدا شود بايد براى از بين بردن گوشت اضافى مقدار يك گرم كات كبود را با حدود سى گرم طباشير بكوبند پودر شود بپاشند بالاى گوشت اضافى و چند نوبت ادامه دهند تا گوشت زيادى خورده شود و اگر اين دارو گوشت اضافى را از بين نبرد مىتوان مقدار يك برابر كات كبود را با دو برابر زاج سفيد بكوبند پودر شود از اين پودر بپاشند بالاى گوشت
طب سنتى خسروى ( درمان بيماريهاى مختلف با گياهان دارويى و مواد طبيعى ) ( فارسى ) — صفحة 216
مساهمون: سيد مهدى خسروى
ص٢١٦