تخطي إلى المحتوى الرئيسي

پزشكي سنتى و عاميانه مردم ايران با نگاه مردم شناختى ( فارسى ) — صفحة 272

مساهمون:

ص٢٧٢
- بعضى زارها كافر و بسيار خطرناكند . - بابا و ماماى زار بعضى زارها را مىتوانند ببينند ( شيخ شنگر ) . - برخى زارها بسيار پرطمعند و از مركب خويش به جاى بز گاهى خون گاو يا طلا يا شال گردن مىخواهند . - بابا و ماماى زارى را كه زير كردند ( از تن بيمار خارج كردند ) با او دوست شده ، اسمش را مىپرسند و قسمش مىدهند كه ديگر آن‌ها را آزار ندهد . - زارها گاه اعضاى يك خانواده‌اند . - بيشتر زارها در عربستان و شيخ‌نشين‌ها زندگى مىكنند و اكثرا ملاحان و جاشويان و ملوانانى كه به آن ديار مىروند ، به زار مبتلا مىشوند .

زارهاى مهم

1 . ارنوند « 1 » :

اين زار كافر است و پدر تمام زارهاست . هنگامى كه وارد بدن بيمار شود ، شانه‌هاى او را درد مىآورد و بيمار دچار دل‌درد و سردرد و چلاق و زمين‌گير مىشود . بابا و ماماى زار بيمار را مشت و مال مىدهند و دارويى به نام كست و زعفران و ريحان و گلاب را باهم مخلوط كرده به پشت بيمار مىمالند و مقدارى از اين مخلوط به بيمار مىخورانند . براى خروج اين زار از تن بيمار بايد مجلس بزم‌آراست . سازهايى كه در اين مجلس به كار گرفته مىشود ، فقط سه يا چهار عدد دهل دوسر است . براى مريض سه شب جشن مىگيرند . بابا و ماما اشعارى مىخوانند و حضار و مريض هم با آن‌ها دم مىگيرند . شب چهارم يك رأس بز مىكشند و خون خام آن را با زعفران و گلاب مخلوط كرده به بيمار مىخورانند و اگر بدحال باشد ، بابا و ماما با خيزران دو يا سه بند او را مىزنند تا زار ترسيده بيمار را رها سازد . در مجلس اين زار ماده‌اى را سوزانده بو مىدهند كه اصطلاحا سوچكى « 2 » ناميده مىشود . بوى اين ماده بسيار تند است و در اكثر مجالس زارها و بادها سوزانده مىشود و آن را زير بينى مريض مىگيرند و بو مىدهند .

2 . برسات « 3 » :

اين زار مادر تمام زارهاست و داراى مشخصاتى كاملا مشابه ارنوند است . داروها و مراسم مربوط به آن هم مشابه ارنوند است . بقيهء زارها فرزند اين دو زار هستند و عبارتند از :

3 . ودل « 4 » :

اين زار داراى جنسيت مرد و كافر و فرزند ارنوند است . اين زار مركب ( بيمار ) خود را
هامش
( 1 ) .arnavand( 2 ) .suc ? aki( 3 ) .baras t( 4 ) .vadal
پزشكي سنتى و عاميانه مردم ايران با نگاه مردم شناختى ( فارسى ) — صفحة 272 | محمد سعيد جانب اللهى