زائو مىدادند بخورد ، همچنين شمعى كه از مشهد براى دستهء شام غريبان آوردهاند ، نيمسوخته از دست سينه زن مىگيرند و خاموش مىكنند و نزد خود نگه مىدارند و آن را بالاى سر زن سختزا روشن مىكنند ( تحقيقات ميدانى مؤلف ) .
در بافق اگر زنى در موقع زايمان دچار مشكل شود شوهرش چادر او را به مسجد مىبرد و پهن مىكند و دو ركعت نماز روى آن مىخواند ( جانب اللهى ، 1384 : 127 ) .
در تهران وقتى زن در زايمان دچار مشكل شود ، دعاى زير به نام دعاى فرج براى او مىخوانند : « بسم اللّه الرحمن الرحيم ، الهم انى اسئلك يا قريب الفتح و الفرج ، و عجل الفتح و الفرج ، و سهل الفتح و الفرج ، يا فتاح الفتح و الفرج ، يا مفتاح الفتح و الفرج ، يا فاتح الفتح و الفرج ، يا رازق الفتح و الفرج ، يا صادق الفتح و الفرج ، يا صابر الفتح و الفرج ، يا هادى الفتح و الفرج ، به رحمتك يا ارحم الراحمين » ( شهرى : 4 / 455 ) .
در شاهيندژ ( آذربايجان ) يك نفر مرد به پشتبام مىرود و براى گفتن اذان طورى رو به قبله مىايستد كه زن حامله درست زير پايش باشد . بعد چارقد آن زن را به زير پاى خود مىاندازد و مشغول گفتن اذان مىشود ، بعد از اتمام اذان دختر بچهاى را بالاى سر زن حامله مىآورند و تخممرغى را به دستش مىدهند ، دختربچه تخممرغ را از يقه پيراهن خود پايين مىاندازد و آن را از زير دامنش كه نزديك تماس با زمين است ، مىگيرد و رو به زن حامله مىگويد من زاييدم تو هم بزا ( صالحى : 29 ) .
در شاهرود براى زنى كه دچار سختزايى شده ملا با صداى بلند مىخواند : ناد عليا مظهر العجايب .
زنان همنوا مىگويند : يا على گفتى كه درمانى به فريادت رسم . يا على درماندهايم . آقا به فريادمان رس .
ملا : تجده عونا فى النوائب .
زنان : درماندهايم . آقا به فريادمان رس
ملا : كل هم و غم سينجلى
زنان : درماندهايم ، آقا به فريادمان رس
ملا : بنبوتك يا محمد صلّى اللّه عليه و آله
زنان : درماندهايم ، آقا به فريادمان رس
ملا : بولايتك يا على ، يا على ، يا على
زنان همنوا مىگويند : درماندهايم ، آقا به فريادمان رس ( شريعتزاده : 251 ) .
پزشكي سنتى و عاميانه مردم ايران با نگاه مردم شناختى ( فارسى ) — صفحة 265
مساهمون: محمد سعيد جانب اللهى
ص٢٦٥