تخطي إلى المحتوى الرئيسي

پزشكي سنتى و عاميانه مردم ايران با نگاه مردم شناختى ( فارسى ) — صفحة 264

مساهمون:

ص٢٦٤
در دليجان دعانويس دستمالى دور سر شخص ترسو مىچرخاند و دعا مىخواند ( نوبان و ديگران : 236 ) .

تب :

در تهران دعاى عديله مىخواندند و از مريض مىخواستند آن را تكرار كند ( مستوفى : 469 ) .

مارگزيدگى :

در بلوچستان از دعا نيز براى درمان مارگزيدگى استفاده مىكنند . دعاى مخصوص را مىخوانند و به مريض فوت مىكنند ( جانب اللهى ، 1381 : 243 ) .

نازايى :

در بافق وقتى زنى بچه‌دار نشود ، نزد ملا مىرود و ملا دعايى براى او مىنويسد كه اين دعا را اول در آب انداخته و با آن آب استحمام مىكند سپس دعا را در پارچه‌اى پيچيده به لباس خود مىآويزد ( جانب اللهى ، 1384 : 126 ) .

سردرد :

در ايرانشهر از ملاى ده تعويذ كه آيه‌اى از قرآن است مىگيرند و مريض به پيشانى خود مىبندد ( جانب اللهى ، 1381 : 252 ) .

چشم‌درد :

در ايرانشهر ملاى ده تعويذ مىنويسد و روى چشم مىبندد ( همان‌جا ) . در گيلان اگر خال سفيد در سياهى چشم پيدا شود ، كمى برنج قرمز و نمك نساييده و يك ظرف آب برمىدارند و پيش هفت نفر آدم متدين مىبرند ، هريك از آن‌ها هفت دانه برنج و هفت تكه نمك برمىدارند و سوره أ لم نشرح لك صدرك را مىخوانند و به چشم بيمار فوت مىكنند و بعد آن را در ظرف آب مىاندازند ، در پايان آب را در زير درخت مىريزند تا لگد نخورد ( پاينده : 257 ) .

تورك :

توى چشم كه تورك بيفتد ، به برنج دعا مىخوانند و در آب مىريزند ( هدايت : 54 ) .

دندان‌درد :

در ايرانشهر ملا مقدارى نمك داخل دندان مىگذارد و تعويذ مىنويسد ( جانب اللهى ، 1381 : 253 ) . همچنين چهارخانه روى زمين مىكشند و در آن كلماتى مىنويسند و بعد با كفش بر روى آن مىزنند ( تحقيقات ميدانى مؤلف ) . در الموت از دعانويس محل ، دعاى نزول مىگيرند و به بازو مىبندند ( حميدى و ديگران : 229 ) .

گلودرد :

در ايرانشهر ملا براى بيمار دعا و تعويذ مىنويسد ( جانب اللهى ، 1381 : 254 ) .

درد سينه :

در ايرانشهر از تعويذ نيز استفاده مىشود ( همان : 255 ) .

عفونت زخم :

در ايرانشهر تعويذ مىگيرند ، يعنى ملا يك آيه از قرآن مىخواند و روى زخم فوت مىكند ( همان : 258 ) .

سكته :

ملا دعايى نوشته روى بينى بيمار مىبندند ( همان : 260 ) .

سخت‌زايى :

در ميبد وقتى زن هنگام زايمان دچار مشكل مىشد دعاى مخصوصى را داخل كاسهء مسى مىنوشتند و در آن كاسه گل‌گاوزبان يا نبات داغ ( آب‌جوش با نبات ) مىريختند و به