ترس :
در روستاى گاوان آهنگر ( قائمشهر ) عروس و داماد فرداى روز عقد بايد بدنشان را با آب سفرهء عقد بشويند ، تا ترس آنان بر طرف شود ( حسنى و ديگران ، 1382 : 240 ) .
در تركمن صحرا به بيمار روحى يا ترسزده آب برگرفته از چهار گوشه قرآن « 1 » مىدهند ( حسنى و ديگران ، 1381 : 334 ) .
سيستانىهاى ساكن سنگروين ( علىآباد كتول ) آب نيمخوردهء مرغ را در همان ظرفى كه مرغ آب خورده به بيمار مىدهند ( نظرى داشلىبرون و ديگران ، 1380 : 271 ) .
شيرينىدرمانى
سردى :
در رى براى دفع سردى نبات را به اصطلاح اياز مىكنند يعنى آن را كوبيده در آب حل مىكنند و شب مهتابى در پشتبام مىگذارند و صبح به بيمار مىدهند ( جانب اللهى ، سليمى مؤيد ، 1374 : 33 ) .
دلدرد :
در رى نبات را با آب سرد يا شكر قرمز كه مسهل است مىخورند ( جانب اللهى ، سليمى مؤيد ، 1374 : 35 ) .
دود و دودهدرمانى
درمان با دود و خاكستر نيز شيوههاى مختلفى به شرح زير دارد :
چشمدرد :
در لرستان سرگين مادهء الاغ را با سقز ون مخلوط مىكنند و به آتش مىريزند .
بيمار چادرى بر سر مىكشد و چشم را دود مىدهد ( اسديان خرمآبادى و ديگران : 264 ) .
در سنقر سرگين الاغ را سوزانده و چشم را روى دود آن مىگيرند ( رستمى و ديگران ، 1374 : 207 ) .
گوشدرد :
در بافق براى درمان گوشدرد ، دود سيگار و دود چپق در گوش فوت مىكنند ( جانب اللهى ، 1384 : 122 ) .
در ميبد انگوره توره ( تاجريزى ) خشك را در آتش مىريزند و دود آن را به گوش بچه مىدهند . دود سيگار و ترياك يا خاكشير نيز مفيد است ( تحقيقات ميدانى مؤلف ) .
در الموت دود سيگار مىدهند ( حميدى و ديگران : 232 ) .
در اردكان هستهء آلبالو را برشته مىكنند و دود مىدهند و پنبهاى را به دود آن آغشته كرده در گوش بچه مىگذارند ( طباطبايى : 673 ) .
در شيراز دود سيگار ، چپق يا ترياك در گوش بچه مىدمند ( همايونى ، 1353 : 40 ) .
هامش
( 1 ) . چهار گوشهء قرآن را با آب به اندازهء يك ليوان مىشويند .