مىگويد اگر مسلمانى بخرد غلامى از ذمى و قرار كند كه قيمت آن را شراب بدهد باز آزاد كند آن غلام را ، صحيح است آزادى او و بر اوست قيمت شراب .
حنفى عراقى گفت : حجازى مىگويد اگر مسلمانى مكاتب كند غلام خود را به اين شرط كه مال كتابت شراب باشد صحيح است كتابت و بر غلام است كه اداء كند شراب را نه چيز ديگر و اين بعينه آن چيزى است كه تو عيب كردى .
شافعى حجازى گفت : عراقى پروا نمىكند از تجويز فروختن شراب و سبك مىشمرد محرّمات را . از آن جمله اين است مىگويد جايز است فروختن شيرهء انگور به كسى كه شراب كند آن را .
و عراقى گفت : تو هم مىگوئى كه جايز است فروختن سلاح به كفار حربى و بودن آن به جانب ايشان و فروختن سلاح به جمعى كه دزدى مىكنند و مردم مىكشند و خوف مىاندازند در راهها و فروختن سلاح به ايشان باعث هلاك اسلام مىشود . و اين شنيعتر است از آنچه تو ذكر كردى .
شافعى حجازى گفت : ( 30 ) نبى صلّى اللَّه عليه و آله فرموده است كه قيمت سگ حرام است و امر كرده است به كشتن سگها و عراقى خوب مىداند فروختن سگ را و خوردن قيمت آن .
حنفى عراقى گفت : حجازى رد كرده است قول نبى صلّى اللَّه عليه و آله را چنان كه من كردم ؛ ( 31 ) زيرا نبى فرموده است هر كس مالك شود خويشى را كه حرام باشد براو آزاد مىشود آن خويش . و حجازى مىگويد كه مرد مالك مىشود خواهرش را و زن مالك مىشود برادرش را . و اين قبيحتر است از آنچه حكايت كردى از عراقى .
شافعى حجازى گفت : خداى تعالى فرموده است كفارهء قسم ، اطعام ده مسكين است و عراقى مىگويد اگر اطعام كند يك مسكين را ده مرتبه مجزى است .
حنفى عراقى گفت : خداى تعالى فرموده است :
إِطْعامُ عَشَرَةِ مَساكِينَ مِنْ أَوْسَطِ ما تُطْعِمُونَ أَهْلِيكُمْ أَوْ كِسْوَتُهُمْ
« 1 » ؛ يعنى كفارهء قسم اين است كه اطعام كنند ده مسكين را اوسط آنچه اطعام مىكنيد
هامش
( 1 ) سوره مائده ، آيه 89 .