فصل 58 [ شأن نزول برخى آيات ]
[ شأن نزول آيه « . . . كُونُوا مَعَ الصَّادِقِينَ
» ]
سؤال كردند از شيخ - ادام اللَّه عزّه - در شأن چه كسى نازل شده است :
يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَ كُونُوا مَعَ الصَّادِقِينَ
« 1 » ؛ يعنى اى گروهى كه ايمان آوردهايد بترسيد از خداى تعالى و باشيد با صادقين .
شيخ فرمود : در شأن امير المؤمنين عليه السّلام نازل شده يعنى مراد به « صادقين » آن حضرت است و جارى است حكم آن در ائمه از ذرّيهء وى نيز و روايات بسيار در اين باب نقل شده است « 2 » و قطع نظر از آنها دلالت مىكند بر صحت اين تفسير آنچه من ذكر مىكنم به عون خدا و مشيّت وى .
و آن اين است كه ثابت شد در اين آيه اينكه خداى تعالى دعوت كرده است مؤمنين را به اتباع « صادقين » و بودن با ايشان در چيزى كه اقتضاء آن كند دين . و اين نيز ثابت شده است زيرا كه محال است كه دعوت كنند شخصى را به بودن با خودش و اتباع نفس خودش .
پس خالى نيست مراد به « صادقين » كه خداى تعالى دعوت كرده است مردم را به سوى ايشان جميع آن كسانند كه راست بگويند يا مراد بعضى از ايشان است و مذكور شد ابطال قول كسى كه گمان كند مراد جميع است ؛ زيرا هر مؤمنى صادق است در ايمانش .
پس لازم مىآيد كه دعوت كرده شده باشد آدمى به اتباع نفس خويش و اين محال است چنان كه مذكور شد .
و اگر مراد به بعض مؤمنين است نه بعض ديگر خالى نيست از اينكه آن بعضى
هامش
( 1 ) سوره توبه ، آيه 119 .
( 2 ) « شواهد التنزيل » 1 / 259 ، « مناقب خوارزمى » ص 280 .