تخطي إلى المحتوى الرئيسي

برهان رسا ( مقامع رشيق لمنكري طب العتيق ) ( فارسى ) — صفحة 211

مساهمون:

ص٢١١

گياه‌شناسى :

درختى دوپايه كه بومى مناطق گرم و مرطوب به خصوص هند است . ميوه آن به بزرگى يك هلو و محتوى دانه‌هاى بيضوى است كه در يك پوشش گوشت‌دار و قرمز محصور شده‌اند .

افعال و خواص :

در دوم گرم و خشك است . محلّل رياح و صلابات باطن و مفتّح سدّه و مجفّف رطوبات و مفرّح و مقوّى معده و باه و هاضم و خوش‌بوكنندهء دهان است و جهت سلس البول و سحج و نفث الدّم و قرحهء امعاء و رطوبت سينه و شش و اسهال كهن و درد سپرز و منع ريختن فضلات به معده و تقويت رحم و رطوبت او كاربرد دارد .

بسفايج

گياه‌شناسى :

بسفايج نوعى سرخس مىباشد كه در شمال ايران بسيار زياد يافت مىشود . داراى برگى با بريدگىهاى شانه‌اى منظم مىباشد و هاگدان‌هاى گرد و برجسته به رنگ زرد يا قهوه‌اى روشن در دو رديف منظم ، روبه‌روى هم در پشت برگ‌ها مشاهده مىگردند . ريزوم قهوه‌اى تيره‌رنگ اين گياه مورد استفاده قرار مىگيرد .

افعال و خواص :

در دوم گرم و در اوّل خشك ؛ مسهل مرّهء سودا و بلغم غليظ و هر خلطى را كه ملاقات كند و محلّل نفخ و شير منجمد در معده و قولنج و منجمد كنندهء شير غير منجمد مىباشد و مفرّح بالعرض و جهت دفع سودا و جذام و علل سوداوى و مفاصل كاربرد دارد .

بنفشه ( بنفسج )