تخطي إلى المحتوى الرئيسي

برهان رسا ( مقامع رشيق لمنكري طب العتيق ) ( فارسى ) — صفحة 115

مساهمون:

ص١١٥
* در آب دم نموده : 3 ن * سفوف بنفشه دستچين : 3 مسحوق كف نمايد ، بعد مطبوخ را نوشد و الا يك مثقال تربد مجوّف مسحوق بدستور سفوف بنفشه نوشد يا سرداروج مطبوخ بنفشه كنند هريك را .

* 6 . مليّن براى رفع امتلاء با خشكى و تلخى دهان

* گل بنفشه دستچين : 3 * در آب جوش دم نموده : 4 ن برداشته ، * تمر هندى : ( د ك 2 ) 14 داخل نموده بعد از ده دقيقه با شكر سفيد نوشد . چون گفته‌اند كه تمر هندى را نبايد در آب بسيار ماليد [ زيرا ] موجب تنفّر طبع گشته ، محتمل است اسباب تهوّع گردد . بلكه بايد خيسانيد مقدار زمانى كه قوتش بالمرّه « 1 » در منقوع داخل گشته ، صاف نموده با مطبوخ سنا و گل سرخ يا بنفشه ميل نمايند ، حسب حال مزاج نسبت به اخلاط ثلثه يا تنها هنگام غلبه صفرا و تلخى دهن .

ملين در غير حمّى

* 7 . مليّن براى ديدان طوال « 2 » و حبّ القرع « 3 »

* پوست ريشه انار شيرين : ( د ك 1 ) 8 * در آب : 6 ن ، جوشانيده تا نصف شود * بتدريج با نبات : 6 نوشد . نافع است خصوص اگر سه روز مداومت كند . بلكه پوست درخت انار را گفته‌اند آشاميدن سائيده آن به قدر 1 ل با آب گرم جهت دفع كرم معده بىعديل است . بعضى حب القرع نيز علاوه نموده‌اند و بعد گفته‌اند طبيخ بيخ آن در اين باب از مجربات است . بنابراين خود ريشه انار در اين باب نافع است ولى حاليّه بعض از آقايان دستور پوست ريشه انار شيرين داده‌اند .
هامش
( 1 ) . يكبارگى ، به تمامى ( 2 ) . دراز ( 3 ) . كرم كدو ، تنيا
برهان رسا ( مقامع رشيق لمنكري طب العتيق ) ( فارسى ) — صفحة 115 | ميرزا حسين همدانى ( اعتماد الاطبا ) / حسين رضائى زاده - طيبه طاهرى پناه