و علامتش بدشوارى آمدن بول و براز و تقدم اسباب موجبه مىباشد
قروح مثانه
از آمدن خلط مرارى حادهء اكال بر مثانه يا از سنگريزه خشن يا از گشاده شدن ورم بمنصهء تكون رسد و علامتش آنست كه بول بدشوارى و حرقت آيد و بدبو بود و در ان چيزها مانند صفائح و سبوس ظاهر گردد و فرق در قروح گرده و مثانه سابق در قروح گرده تحرير يافته
جرب مثانه
سبب خارش مثانه همانست كه در جرب كليه مرقوم شده و علامت آن سوزش و نتن بول و رسوب همچو سبوس و وجع شديد و خارش در مثانه و لاغرى بدن مىباشد و گاه بود كه رطوبات مريه يا صديديه بر سبيل تقاطر بول پيوسته سيلان كند و احيانا خون در بول آيد و اين وقت انفجار بثور قبل از نضج يا پديد آمدن بثور مع التاكل بظهور رسد
جمود الدم فى المثانه
بسته شدن خون در مثانه است و اين علت عقب بول الدم يا عقب ضربه و سقطه پيدا آيد و علامتش غشى و كرب و صغر نبض و سقوط آن و صغر نفس و برودت اطراف و عرق سرد مىباشد و گاه باشد كه هنگام استيلاى برد بر اعضاى ظاهرى لرزه در بدن افتد
ريح المثانه
انتفاخ مثانه است و حدوث اين علت تارة از تناول اغذيهء بادانگيز و اخرى از پيدا شدن رطوبت در مثانه با وصف عدم قدرت مثانه بر نضج آن صورت بندد و علامتش ظهور تمدد در مثانه بود و منتقل شدن نفخه و عدم ثقل شاهد سبب اول و گرانى عانه و عدم انتقال نفخ گواه سبب ثانى مىباشد
خلع المثانه
خلع بفتح خاى معجمه و سكون لام و عين مهمله درينجا بر بىجا شدن عضو اطلاق يافته و بىجا شدن مثانه اكثر از رسيدن ضربه يا سقطه بر پشت بوقوع آيد پس اگر درين علت عضله متمدد شود احتباس بول علامت وى باشد و اگر در عضله اتساع افتد سلس بول آثار اوست
حصات مثانه و ريگ آن
سبب احداث ريگ و سنگ مثانه همانست كه در كليه گفته شد و علامت آن سپيدى و رقت بول و خارش بيخ قضيب و نعوظ يكبارگى و باز سست شدن ناگهان و پس از بول با اندك زمان باز تقاضاى وى پديد آمدن مىباشد و ريگ مثانه در اكثر خاكسترى رنگ و نيز سفيد بود و هرگاه سنگ در دهن مثانه افتد درد در عانه و احتباس و عسر بول پيدا شود
وجع المثانه
درد مثانه از ورم يا از قروح يا از حصات يا از ريح يا از جرب يا از سوء مزاج گرم يا سرد يا از ادرار ماده بر سبيل بحران مىباشد علامات ورم و قروح و حصات و ريح و جرب بقلم درآمده و سوء مزاج اگر گرم بود علامتش تقدم تناول اشياء گرم مدره و تشنگى و حرقت مثانه و زردى بول