تا يك دانگ و در شكستگى اعضا تا نيم درم
موساكنى
به ضم اول به عربى آذان الفار نامند و آن نباتىست برى و حكماى متقدمين سه قسم نوشته و نزد متاخرين دو قسم مىباشد قسم اول از زمين بلند و چندين شاخها از يك اصل مىرويد اسفل شاخها سرخ و برگها مائل بسياهى همچو گوش موش زوج زوج از هر دو طرف شاخها رسته و گل آن زرد يا لاجوردى مىباشد و از محققين اصغا يافته كه اين نبات چون پخته شود شاخهاى او سرخرنگ باشد قبل از پختگى سرخى نهپذيرد و قسم دوم بر زمين پهن مىشود و برگ آن مشابه دو دهى خرد و گل آن ريزهء نيلگون مزاج هر دو قسم آن معتدلست در حرارت و برودت و خشك در دوم و محلل و مفتح و مقوى معده و مدر بولست و جهت صرع و لقوه و اوجاع بارده نافع و خواصها دارد و مقدار شربت آن تا دو مثقال
مورتهوتها
بقول اسماعيل شامى به عربى قلقند و به فارسى توتياى هندى نامند و به نيلاتهوتها شهرت دارد و آن از معدن مس مىبرآيد و مزاج آن گرم و خشكست و در مراهم مستعمل
موصلى سياه و موصلى سفيد
هر دو بيخ گياهاست سياه آن از بيرون سياه و از اندرون سفيد سطبر به مقدار انگشتى و زياده از ان و سفيد آن خردتر از سياه در سطبرى و بيرون و اندرون سفيد و صلب مزاج هر دو قسم گرم و خشكست و در ادويهء باهيه مستعمل
موصلى سينبهل
بيخىست نرم از پودهء شجر سينبهل كه مانند گزر مىبرآيد و آن را ورق ورق كرده در سايه خشك مىكنند مزاج آن گرم و خشكست و مبيهى و محلل رياح بواسيرست و در ادويهء باهيه مستعمل
مولسرى
بضم ميم و واو ساكن و سين مهملهء مفتوح و راى مهملهء مكسور و تحتانى معروف شجريست عظيم بستانى و مغز تخم ثمر آن را در ادويهء سيلان منى استعمال مىسازند و مزاج وى سرد و خشكست و قابض و حابس
ميبه
بفتح اول و سكون تحتانى و كسر موحده و ها شراب بهىست مرتب و مفرح و مقوى معده مىباشد
ميسوسن
شراب سوسن مرتبست
ميفختج
بفتح اول و سكون تحتانى و ضم فا و سكون خاى معجمه و فتح تاى فوقانى و جيم ساكن معرب از مىپخته فارسىست و آن آب انگور باشد كه در طبخ زياده از دو ثلث سوخته غليظ شده باشد به ترشى مائل بود و مزاج وى گرمست در دوم و خشك در اول و ملين طبع و محرك باهست
ميعهء سائله
بكسر ميم و سكون تحتانى و فتح عين مهمله و هاى موقوفه بهندى سلارس نامند و آن لبن درختىست خوشبو كه از كوهستان هماله بهم مىرسد و بهترين آن اشقر مائل بزردى و بقوام عسل مىباشد مزاج وى گرمست در سوم و خشك در دوم و محلل رياح و ملين و منضج و مسهل بلغم و مدر بول و حيضست و خواصها دارد و مقدار شربت آن از يك مثقال تا سه درم و مصلح آن مصطكىست
ميعهء يابسه
صمغ درختىست