و مبيهى و مقوى معده و هاضمه و فزايندهء فهم و عقل و مفتح افواه عروق و مدر بول و حيضست و خواصها دارد و مقدار شربت آن از يك درم تا دو مثقال و مصلح آن شكرست و انيسون
سفرجل
بفتحتين به فارسى آبى و بهندى بهى خوانند ميوهء درخت بستانىست از سيب كلانتر و سه صنف باشد شيرين و ترش و ميخوش و مزاج شيرين و مز آن معتدلست در حرارت و برودت و تر در اول و مفرح و مقوى دل و دماغ و منشطست و خواصها دارد و مزاج ترش آن سردست در اول و خشك در دوم و رافع خفقان و ضعف جگر و غثيان و قىست و حب السفرجل كه بهىدانه نامند سرد و ترست در دوم و ملين بدون قبض و مقدار شربت آن تا دو مثقال و مصلحش رازيانه و شكر و بدل آن سبيوشست
سقمونيا
بفتح سين و سكون قاف و ضم ميم و سكون واو و كسر نون و تحتانى مفتوح و الف به عربى محموده خوانند و آن لبن منجمد نباتىست و صاحب كنز و مؤيد گفته كه شير منجمد نوعى از زقومست و بهترين وى انطاكى صاف سبك وزن پرسوراخ شبيه باسفنج باشد و مائل بكبودى و زردى بود و زود مفتت شود مزاج آن گرمست در سوم و خشك در آخر دوم و جالى و محلل و مفتح و مسهل صفرا و جاذب از اقاصى بدنست و خواصها دارد و مقدار شربت آن از نيم دانگ تا دو دانگ و بدلش يك وزن و نيم آن صبر زردست
سقنقور
بفتح اول و ثانى و سكون نون و ضم قاف دوم جانورىست از حشرات الارض همچو سوسمار كه گوشت آن بغايت مقوى باهست و آن برى و آبى بود جنس برى او را سقنقور نامند و جنس آبى او را درلمائى خوانند مزاج وى گرم و ترست در دوم و مزاج گوشت خشك نمك سود آن گرمست در سوم و خشك در اول و بغايت مبيهى و منعظست و مقدار شربت از يك مثقال تا سه درم و بدل آن قضيب خشك گاوكوهىست
سك
بضم سين مهمله و تشديد كاف دوائىست مركب كه اصلى آن متخذ از عصارهء آملهء رطب باشد و غير اصلى وى مركب از مازو و عصارهء بلح و آنكه بدان قدرى مشك و عقاقير و ادويهء خوشبو آميزند سك المسك خوانند و آن را گرم در اول و خشك در دوم گفتهاند و مزاج سك اصلى سرد و خشكست در دوم و مفتح و محلل و قاطع اسهال و نزف الدمست و خواصها دارد و مقدار شربت آن دو مثقال و از سك المسك بر راى طبيبست
سكبينج
بفتح اول و سكون كاف و كسر موحده و سكون تحتانى و فتح نون و جيم ساكن صمغ نباتىست و بهترين آن صاف بيرون سرخ يا زرد و اندرون سفيد با رطوبت و در بوى ما بين حلتيت و قنّه مىباشد مزاج آن گرمست در سوم و خشك در دوم و مسخن و ملطف و جالى و محلل رياح و اورام صلبه و مدر حيضست و ديگر خواصها دارد و مقدار شربت آن