ضرورت اسقاط
شيخ الرئيس ميفرمايد كه طبيب در بعض اوقات محتاج به اسقاط مىشود و از آن جمله وقتى است كه حامله صغير السن باشد و بر آن از ولادت خوف هلاكت بود و هنگامى كه در فم رحم افتى و زيادتى لحم باشد كه خروجبر مولود تنگ نمايد و هلاك كند و همچنين هنگام موت بچه در شكم حامله بالجمله تا ضرورتى قوى نيفتد مرتكب اين امر نبايد شد خاصة اگر جان در بچه افتاده باشد .
علاج
هر چه او را حيض به قوت نمايد شرباً و حمولًا به كار برند و يا گل خطمى تخم ترب مشكطرامشيع پر سياوشان خارخسك عنب الثعلب هر يك چهار ماشه جوشانيده صاف نموده و جواكهار چهار ماشه سوده پاشيده بنوشند .
غذا آب موتهه يا شوربا بى روغن و از سداب مر مكى ابهل باديان مساوى به زهرهء گاو فرزجه سازند و يا دو قور پر سياوشان تخم كرفس زيرهء سياه هر يك چهار ماشه عنب الثعلب خارخسك هر يك شش ماشه پوست خيارشنبر دو توله جوشانيده شربت بزورى سه توله داخل كرده بنوشند .
و صبر سقوطرى ننكار بريان قرنفل نريفى كلان خستهء مهوه هر واحد دو درم نوشادر بيخ بسكهپره هر واحد يك درم آب برگ بسكهپره سرشته فتيله ساخته به فم رحم رسانند و يا تخم خرپزه شش ماشه عنب الثعلب باديان پر سياوشان فوه الصبغ هر يك چهار ماشه جوشانيده صاف نموده جواكهار دو ماشه شورهء قلمى دو ماشه آميخته بنوشند و بيخ بسكپره دو ماشه مغز تخم مهوه يك عدد بار بندال چوب چوكهه شيلم يعنى منمنه هر يك سه ماشه مغز تخم بيدانجير چار ماشه مغز تخم كهرنى حلبه صبر زرد هر واحد يك ماشه باريك سوده شياف ساخته استعمال نمايند .
و اگر حاجت به قويتر از اين افتد پوست خيارشنبر يك توله پوست اخروث پرسياوشان برنگ كابلى دورهء كپاس هر يك دو درم تخم گزر خار خسك تخم خرپزه تخم ترب شونيز هر واحد يك درم قند سياه دو توله جوشانيده چند روز به عمل آرند و خسته مهوه ايلوه هر يك يك توله بيخ بسكهپره كتول هر واحد شش ماشه نوشادر پنج ماشه قرنفل نر شش عدد مر مكى سه ماشه شياف ساخته بردارند .
و چون بول سرخ در قند سياه ملفوف نموده بخورند و كئول را سائيده شياف ساخته به عمل آرند در اسقاط مجرب است و برداشتن لته در شير زقوم تر كرده در اين باب قوى الاثر است .
و اگر خاكستر هر دو بازوى مرغ سليمانى سه ماشه نبات برابر به آب مطبوخ نخود سياه يك پياله بخورانند علقه و جنين مرده و مشيمه را در يك ساعت بيرون آرد و از مجربات علوى خان است .
و گويند كه اول زن را به حمام برند و شكم او را به روغن بيدانجير با كنجد بمالند و شورباى چرب دهند و از قابضات منع نمايند بعده مسقطات به كار برند كه از اين تدبير اسقاط به سهولت شود و هر گاه درد كمر و جريان خون كه مشرف به اسقاطست شروع گردد براى تسكين درد عرق باديان پنج توله گلاب چهار توله نيم گرم بنوشانند و روغن گل گرم كرده بمالند و به جاى آب عرق عنب الثعلب دهند .
و اگر درد تهيگاه تا پشت و پهلو صعود كند مشرف به ورم رحم باشد در اين صورت فصد باسليق كنند .
و هرگاه اسقاط شود تدبيرى كه در تعليم بحث كثرت اسقاط مذكو شد به عمل آرند بعد از آن اگر نب و درد ساقها كه علامت ورم رحم است عارض شود گل خطمى گل نيلوفر به عرق شاطره جوشانيده شيرهء مغز تخم هندوانه شربت نيلوفر خاشى داخل كرده دهند و عنب الثعلب چهار دام بپزند و به روغن گل چرب كرده بر موضع عانه گذارند و مالش روغن بابونه و روغن گل سازند بعد از آن گل خطمى چهار ماشه به عرق عنب الثعلب جوشانيده شيرهء تخم كاهو شيرهء تخم خرفه هر يك شش ماشه شربت نيلوفر دو توله دهند و براى درد سر تخم كاسنى سوده ضماد نمايند بعد از آن غذا پلاؤ كم روغن و شله خورانند .
ذكر ادويهء مفردهء و مركبه يونانيه كه اسقاط حمل كند :
شرب و حمول عصارهء قنطوريون دقيق و كذا نمام به شراب كهنه و كذا جاوشير و كذا ترمس تلخ و كذا سرخس تنها و با سقمونيا و كذا تخم گزر و كذا اشق و كذا مقل و كذا كبريت و كذا شحم حنظل و كذا عنصل بريان و كذا حرمل و كذا زراوند طويل و مدحرج و كذا حاشا به عسل و كذا حرف و كذا دارچينى و مر سرخ و كذا مر به آب سداب و كذا عصارهء قثاء الحمار و كذا جندبيدستر به آب پودينه و كذا ايرسا به عسل و كذا سكبينج به شراب و كذا قرومانا و كذا دارشيشعان و كذا روبيان و كذا انجدان و كذا حب الغار يك مثقال و پوست غار نيم مثقال و كذا پودينهء نهرى و جبلى و كذا قنه به شراب كهنه و كذا شيح جبلى و كذا سيساليوس و كذا قنطوريون غليظ و كذا شونيز و كذا سركهء عنصل و كذا عسل و گلاب مخلوط با نيم درم ابهل و بخور مشكطرامشيع و لادن