و يا سكبينج و يا آب كرفس الماء و يا بقلهء آن و يا طبيخ آن و يا صمغ مشمش به خمر و يا لفظ سفيد و يا فراسيون و يا كهربا و يا اشق و يا درونج و يا قيصوم و يا عود صليب و يا كماذريوس مطبوخ به آب و اندك زيت سه روز متواتر و يا شيطرج و يا ايرسا دو درم و يا تخم گندنا و يا ثمر بطم و يا آب حى العالم كبير و يا عصارهء افسنتين و يا كندش و يا خاكستر بيخ كرنب و يا صمغ پسته و يا قاقلهء كبار هر روز يك درم به سكنجبين تا سه روز متواتر و يا كف دريا گلابى رنگ و يا بيخ غافث و يا قاقلهء صغار و يا حجر الحوت و يا پوست سنگدانهء شتر مرغ و يا قسط هندى تلخ به سه وزن آن عسل و يا شرب روغن تخم خربزه و يا قطور آن در ذكر و يا خوردن برگ اذن القيس مع بيخ آن و يا بقلهء هليون و يا مدام خوردن لحم سمانى و يا لحم خرگوش به آب نخود سرخ پخته و يا بقلهء حماض السواقى خام و مطبوخ يا تخم اود يا بيخ آن مطبوخ به شراب يك ساله و يا قطف و يا دوام اكل انجير يا بقلهء كرفس و طبيخ آن و يا لحم افعى و يا گوشت كفتار و يا بيضهء نيمبرشت و تعليق سنگى كه از صاحب حصات كليه ساقط شود و يا خرزهء بقر هر واحد مفتت حصات كليه است .
و گويند كه اغتذا به لحم دراج افضل اغذيهء ايشان است و اگر آرد جو به ميفختج پخته بر عضوى كه در آن سنگ باشد ضماد كنند خروج آن به آسانى گردد و بايد كه صاحب حصات پشمينه نپوشد و بر بستر آن خواب نكند .
ديگر جالينوس گفته كه انگشترى آهن در دست داشتن و پوشيدن موزهها كه در آن ميخهاى آهن باشند تفتت حصات مىكند و باز پيدا نميشود .
ديگر شيرهء تخم قرطم يك توله نبات آميخته دو سه هفته نوشيدن مخرج ريح و دافع قبض است .
و اگر مغز قرطم برآورده با مساوى نبات سفيد سفوف ساخته كف دست صبح و شام خورده باشند در ازالهء درد و ريگ و سنگ گرده به غايت نافع و مجرب است .
ديگر آب شلجم با نمك و آب گياه كه از او بوريا مىبافند و مغز عكه و كلاغ و آب سرد دو سه جرعه بر نهار و خاكستر پوست بيضه و استخوان هدهد و گوشت آن هر واحد مفيد .
ديگر در بياض والد مرحوم مرقوم است كه كشتهء حجر اليهود سنگ گرده و مثانه را بشكند و ريگ را خارج كند بىمشقت و تركيبش اين است كه بگيرند حجر اليهود به قدر پاؤ آثار و در آب ترب سه آثار پاؤ بالا بسايند هر گاه خشك شود در آوند گلى كرده گل حكمت نموده آتش دهند پس برآورده باز به دستور اول در همان قدر آب ترب كهرل كرده آتش دهند و مرتبهء سوم همچنين عمل كنند تا كه سه بار قريب ده آثار آب ترب جذب شود و مرتبهء سوم از آتش برآورده بدارند و به قدر يك دو ماشه يا كم و زياده صرف يا همراه ادويهء مدره استعمال نمايند كه مجرب است .
ايضا كشتهء مرجان كه براى سنگ گرده مفيد نوشته مرجان يك توله مسلم گرفته دو قرص گل سرخ تازه سوده بسازند و يك قرص بالا و يك زير آن نهاده در ميان سكوره كرده گل حكمت نموده در پنج آثار يا چكدشتى آتش دهند شگفته خواهد شد خوراك يك سرخ در برگ پان در سه روز نهايت هفت روز فايده بين نمايد .
و اگر گل سرخ تر نباشد خشك را كوفته در گلاب ساييده قرص كرده به عمل آرند
ايضا تركيب خاكستر عقرب كه براى سنگ گرده و مثانه و حبس بول حصاتى نفع بسيار مينمايد بايد كه عقرب زنده را در پوست تخم مرغ كه بچه از او فى الحال برآمده باشد بيندازند با يازده دانهء تخم ترب پس سر او را به قطع پوست ديگر پوشيده بالاى او پارچه پيچيده گل حكمت كرده يا در خمير آرد غلاف كرده در آتش سرگين نهند تا سوخته شود .
و چون سياه گردد برآورده و غلافها دور كرده همراه آن پوست عقرب را خوب بسايند و برابر دو برنج به آب برگ ترب به قدر پيالهء آبخورى بخورند نفعش بسيار مشاهده گرديده و باقى ادويهء مفرده در اقوال حكما : خواهد آمد .
ذكر ادويهء مركبهء يونانيه كه در سنگ گرده و مثانه مستعمل :
آبزن مفيد در سنگ گرده و مثانه و عسر البول و احتباس حيض و اخراج بچهء مرده و معين بر اسقاط حمل است
[ صفت آن ]
نعناع سداب مشكطرامشيع نانخواه قنطوريون سنبل الطيب مرزنجوش ابهل وج نمام پرسياوشان برنجاسف مر مكى فراسيون سليخه اذخر قسط اكيل الملك شونيز هليون برگ كرنب كرفس حاشا قردمانا جعده عود بلسان اسارون بابونه برگ ترب اسپست تخم شلجم تخم گزر سرگين كبوتر صحرايى شبت تخم قلت پوست بيخ باديان تخم خربزه پوست خربزهء خشكريشه خطمى خارخسك بنفشه اشنان درمنه تخم خطمى برگ خطمى بيخ سوسن كاكنج دوقو قيصوم پوست بيخ كبر برگ كنجد تخم قرطم از اين ادويه هر چه مناسب دانند جوش داده آبزن و نطول نمايند .
و اگر خواهند صرف از اوراق مثل برگ ترب برگ كرنب برگ شلغم برگ كنجد برگ خطمى هر يك قدرى و يا از به زور صرف مثل بزر خطمى باديان تخم شبت تخم كرفس حلبه تخم قرطم نانخواه هليون شونيز تخم شلجم تخم قلت تخم گزر تخم خربزه دوقو هر يك قدرى در آب بسيار جوش دهند تا نصف بماند به عمل آرند .