[ صفت آن ]
قرنفل دو ماشه باديان انيسون هر يك سه ماشه گل بنفشه شش ماشه پوست هليلهى زرد كشمش سبز تازه هر يك يك توله برگ سناى چيده ترنجبين گلقند هر يك دو توله اجزاى كوفتنى را كوفته بيخته با كشمش و گلقند باز بكوبند تا حسب توان بست جهت قبض دائم استعمال نه ماشه تا يك توله و جهت اسهال دو توله معمول است و گاهى تربد موصوف شش ماشه و زنجبيل دو ماشه افزوده مىشود .
حب جالينوس كه دافع درد و سردى معده و اخلاط فاسده از معده است و اسهال مىآورد و در هر وقت مىتوان داد
[ صفت آن ]
گل سرخ سه درم مصطكى چهار درم صبر هفت درم تربد سفيد ده درم كوفته بيخته به حبها جها برابر نخود سازند و پانزده حب به آب گرم وقت خواب بدهند .
حب حليتت نافع درد معده و هاضم
[ صفت آن ]
زنجبيل بز را لبنج سوخته هر يك دو درم فلفل تنكار هر واحد يك درم نمك سياه نمك لاهورى هر يك سه درم علتيت ربع درم به قدر بندق حب سازند و هر روز يكى خورند .
حب نارمشك كه مسهل و سريع الاثر است و جهت تحليل رياح و تقويت معده و رفع قولنج و مغص بلغمى و درد معده كه از قبض باشد نهايت مجرب است
[ صفت آن ]
زنجبيل فلفلى دارفلفل دارچينى فلفل سياه نارمشك مصطكى هر يك پنج ماشه سقمونيا قند سفيد هر يك هفت مثقال كوفته بيخته مسعب سازند به قدر نخود جهت حل قولنج نيم مثقال بخورند .
خبز نافع درد معده و قولنج ريحى
[ صفت آن ]
مغز تخم بيد انجير نمك سنگ ميده چوب هر يك يك توله انگزد نيم توله آرد گندم نيم پاو ادويه سائيده به آرد آميخته در آب سرشته نان از يك طرف بپزند و از طرف خام بر موضع درد بربندند .
نوع ديگر كه در اوجاع ريحى شكم معمول مؤلف است
[ صفت آن ]
زنجبيل تخم شبت نانخواه دارشيشعان وج زيرهى سياه تخم كرفس نمك سياه هر يك دو درم علتيت يك درم آرد ماش سياه پاو آثار به دستور نان پخته از طرف خام به روغن بيد انجير چرب كرده نيم گرم به بندند .
[ دواى عصارهى ريوند معمول در اوجاع شكم ]
دواى عصارهى ريوند معمول در اوجاع شكم و مخرج اخلاط فاسدهى معده و جگر و سائر اعضا به آسانى و هيضهى محتبس و استسقا و يرقان را بسيار مفيد و اكثر امراض بارد رطب دماغ و سينه و ريه و مفاصل و غيره را نافع است
[ صفت آن ]
عصارهى ريوندتر بد موصوف هر يك يك درم گل سرخ چهار درم زنجبيل مصطكى هر يك نيم درم شيرخشت ترنجبين هر يك شش درم شربتى از يك درم تا سه درم با بدرقه مناسب و اين دوا اطفال و ضعيفان را مناسب نيست .
روغن محلل چون بر معده بمالند تحليل درد و نفخ كند و نفع به قولنج و رياح غليظ مىنمايد و مجرب است
[ صفت آن ]
سنبل الطيب و ارشيشعان بابونه برگ سلاب تخم شبت شونيز مصطكى هر يك يك توله زيرهى كرمانى دو توله كوفته در يك آثار آب بجوشانند هرگاه چهارم حصه بماند برابر آن آب شبت سبز و روغن بيد انجير و روغن بابونه هر يك چهار توله داخل كرده جوش دهند چون آب بسوزد و روغن بماند صاف كرده عنبر اشهب در آن حل نموده نگاه دارند وقت حاجت قدرى گرفته نيمگرم بمالند اگر ريح غليظ و درد شديد باشد وقت استعمال قدرى جندبيدستر حل نمايند .
سفوف نانخواه كه براى ريحى درد معده و سپرز و تقويت هضم مجرب است
[ صفت آن ]
نانخواه تخم كرفس مساوى قند همچند هر دو كوفته بيخته دو درم بخورند .
سفوف انار دانه مفيد درد شكم
[ صفت آن ]
باديان زنجبيل هليلهى زرد نمك سياه هر يك نيم توله سناى مكى انار دانه هر يك يك توله كوفته بيخته نه ماشه هر روز بخورند .
سفوف سنا لائق ثنا معمول به جهت اخراج اخلاط ثلاثه و درد شكم و قولنج و قاتل كرم
[ صفت آن ]
سناى مكى زنجبيل پوست هليلهى زرد نمك سياه برابر كوفته بيخته از هفت ماشه تا يك توله به آب گرم دهند و به اطفال موافق سن ايشان بدهند .
نوع ديگر جهت رفع درد معده و براى تقويت آن مجرب استاد مرحوم است
[ صفت آن ]
سناى مكى پنج توله مغز بادام يك توله مصطكى يك نيم توله دانه هيل نه ماشه نبات هشت توله سائيده يك توله وقت خواب به آب گرم بخورند .
سفوف نمك تأليف مؤلف براى رفع درد و نفخ معده و اعانت هضم و اشتها عوض نمك سليمانى به استعمال مىآيد
[ صفت آن ]
نمك لاهورى نوشا در فلفل سياه هر يك يك توله در فلفل شش ماشه نمك سياه سها گه بريان هر يك چهار ماشه انگوزهى بريان دو ماشه كوفته بيخته بدارند و به قدر دو ماشه بخورند .
ضماد كه در دفع رياح و درد معده و رفع نيشان و تهوع مجرب است
[ صفت آن ]
مغز نان خشكار پودينهى سبز هر يك دو توله مصطكى سه ماشه زعفران يك ماشه همه را بسايند كه مثل مرهم شود پس بر پارچه گذاشته بر معده گذارند .
عرق تنبول كه جهت درد معده و قولنج ريحى و ريح البواسير و مرجع مفاصل بارد مجرب
[ صفت آن ]
قرفه دارچينى قرنفل بسباسه جوزبوا باديان دانهى هيل زيرهى سياه نانخواه پودينهى خشك هر يك شانزده درم مشك يك درم هليلهى كابلى بليله آمله شيطرج بوزيدان هر يك سه درم ريوند چينى فلفل دارفلفل زرنباد تخم كرفس سليخه مصطكى هر واحد هفت درم برگ تنبول سى و دو درم گلاب يك من تبريزى آب باران سه من تبريزى به دستور عرق كشند پنج آثار