تخطي إلى المحتوى الرئيسي

اكسير اعظم ( فارسى ) — صفحة 309

مساهمون:

ص٣٠٩
سك المسك پوست زردترنج هر يك شش مثقال سندروس مصطكى هر يك سه مثقال با درونج خشك نعناع خشك هر يك دو مثقال عود قمارى عنبر اشهب مشك تركى زعفران بسباسه هر يك يك درم بزر البنج سفيد در شير خيسانيده خشك كرده نيم درم كوفته بيخته به عسل مصفى و رب سيب شيرين مساوى سه وزن ادويه بسرشند شربتى دو مثقال .

ياقوتى بارد مقوى دل و جميع اعضاى رئيسه

[ صفت آن ]

ياقوت رمانى مرواريد ناسفته كهرباى شمعى هر يك يك مثقال و چهار دانگ مغز تخم كدو تخم خرفه‌ى مقشر گل گاو زبان گل سرخ كشنيز خشك مقشر صندل سفيد هر يك پنج مثقال طباشير دو نيم مثقال عنبر اشهب ابريشم مقرض ورق نقره هر يك يك مثقال و يك دانگ و نيم ورق طلا با يك مثقال نبات سفيد يك‌صد و پنجاه مثقال شربت سيب شيرين عسل مصفى هر يك بست شفاهى گلاب عرق بيدمشك هر يك پنجاه مثقال به دستور مرتب سازند شربتى يك مثقال .

نوع ديگر حافظ صحت بدن و روح و مستعمل در ناقهين محرور مزاج براى تقويت قوتها و حرارت غريزى و تعديل مزاج منحرف و عديل و سهيم ندارد و مجرب و مخترع حكيم ذكاء الله خان

[ صفت آن ]

مرواريد ناسفته طباشير ياقوت سرخ يشب سبز شفاف هر واحد يك درم زهر مهر اصيل عنبر اشهب مشك خالص زعفران هر يك نيم درم به گلاب و عرق بيدمشك حل نموده صندل سفيد و سرخ به گلاب سوده يك نيم درم غنچه گل سرخ گل گاو زبان كبود مغز تخم كدوى شيرين تخم كاهوى مقشر مغز تخم خيار با درنگ تخم خرفه‌ى مقشر هر واحد دو درم آب سيب شيرين آب انار شيرين ولايتى آب ناشياتى آب بهى رسيده هر يك بست و پنج درم گلاب بيدمشك هر يك پنجاه درم قند سفيد و چند شربت فواكه يك چند ادويه ورق نقره يك نيم درم ورق طلا نيم درم به دستور مرتب سازند و هر يك درم تا سه درم تناول نمايند .

ياقوتى كه قائم مقام جواهر مهره است

[ صفت آن ]

مرواريد ناسفته تحفه يك نيم توله ياقوت سرخ لعل بدخشى هر يك يك توله زمرد خوش رنگ به جد هر يك شش ماشه زهر مهره‌ى خطائى سنگ يشب هر يك پنج ماشه بسد چهار ماشه مرجان ابريشم مقرض هر يك چهار و نيم ماشه گل گاو زبان برگ فرنجمشك بهمن سفيد تودرى سفيد طباشير دانه الايچى سفيد درونج عقربى رنگ اشقرعود غرقى بادرنجبويه هر يك شش ماشه مرباى سيب دو عدد مرباى بهى سه عدد مرباى ناشپاتى سه عدد مرباى آمله دوازده عدد آب انگور ولايتى آب انار ولايتى هر يك پاو آثار عرق كيوره گلاب خالص هر يك نيم آثار عرق بيدمشك يك نيم پاو نبات سفيد نيم آثار مشك خالص هفت ماشه عنبر اشهب نه ماشه زعفران شش ماشه ورق طلا دو توله به دستور معجون ساخته چهل روز در غله جو داشته از دو ماشه تا چهار ماشه خوراك است .

ياقوتى معتدل كه براى تقويت اعضاى رئيسه همواره معمول است

[ صفت آن ]

مرواريد ناسفته شش ماشه ياقوت رمانى لاجورد مغسول هر يك هشت ماشه كهرباى شمعى سه ماشه گل گاو زبان بادرنجبويه كشنيز مقشر طباشير دانه‌ى ميل بهمن سرخ بهمن سفيد صندل سفيد هر يك يك توله مغز تخم كدوى شيرين مغز تخم هندوانه تخم خرفه هر يك دو توله ابريشم مقرض زعفران ورق نقره هر يك شش ماشه عنبر اشهب چهار ماشه مشك خالص ورق طلا هر يك دو ماشه شربت فواكه ده توله شربت سيب بست توله نبات سفيد نيم آثار گلاب عرق بيدمشك عرق شاهتره هر يك پاو سير اول قند را با عرقيات به قوام آورده ادويه ديگر كوفته بيخته فم نمائيد و جواهرات به گلاب سوده اضافه كنند و گاهى عوض شربت فواكه شربت انار شيرين و ترش و شربت بهى و شربت امرود هر يك ده توله و شربت زرشك نيم پاو گرفته و وزن نبات سه پا و ساخته و بادرنجبويه به رعايت حرارت مزاج طرح نموده و بسيار مفيد يافته .

نوع ديگر كه بسيار مقوى است

[ صفت آن ]

ياقوت رمانى ياقوت زرد ياقوت كبود يا قوت سفيد هر يك يك مثقال لعل بدخشى فيروزه هر يك چهار ماشه زمرد سبز دو ماشه عقيق يمنى يك مثقال يشب سبز چهار ماشه يشب سفيد نيم مثقال مرواريد ناسفته يك مثقال كهرباى شمعى لاجورد مغسول هر يك نيم مثقال تخم فرنجمشك گاو زبان پوست ترنج هر يك يك نيم مثقال ابريشم مقرض برگ قرنفل يا عوض او ساذج هندى گل نيلوفر صندل سفيد گل در عود قمارى قرنفل دارچينى قاقله كبار هر يك چهار ماشه پوست بيرون پسته بادرنجبويه درونج عقربى گل مختوم عنبر اشهب گل دارچينى بهمن سفيد هر يك يك مثقال آمله‌ى مقشر پوست هليله‌ى كابلى هر يك دو نيم مثقال عصاره‌ى زرشك سه مثقال گل ارمنى سنبل الطيب ساذج هندى بهمن سرخ ورق طلا هر يك نيم مثقال طباشير سفيد شش ماشه مشك خالص يك نيم ماشه كافور پنج سرخ نبات سفيد نيم سير به دستور مقررى مرتب سازند .

ياقوتى مقوى اعضاء رئيسه و معمول

[ صفت آن ]

گاو زبان گل گاو زبان صندل سفيد به گلاب سوده گل سرخ ورق نقره هر يك سه درم طباشير يشب سبز كشنيز مقشر خرفه مقشر دانه‌ى هيل ورق طلا هر يك دو درم مرواريد كهربا بسد ياقوت ابريشم مقرض پوست ترنج هر يك يك نيم درم