تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تأليف شريفى ( فارسى ) — صفحة 91

مساهمون:

ص٩١
باريك و درين نبود و زنان شاهجهان‌آباد دانه مذكور را در مسهل اطفال داخل مىكنند

فصل اللام

چلچم

بكسر جيم فارسى و سكون لام و كسر جيم فارسى دويم و سكون ميم بهم‌رساننده فساد اخلاط ثلاثه و بدترين ماهيها است

چلى

بكسر جيم فارسى و لام مشدد و سكون ياء تحتانى سبزيست مشهور بساگ چيل بكسر جيم و سكون باء و لام سرد و خشك و سبك و ملين و مشهى طعام و خرد افزا و مقوى اعضاء و دافع امراض سپرز و فساد خون و اخلاط ثلاثه و قائل كرم و قسمى از قطف است يعنى تيهوا

فصل النون

چنبيلى

بفتح جيم فارسى و خفاء نون و كسر باء موحده و ياء تحتانى مجهول و كسر لام و سكون ياء تحتانى و اين را جاتى نيز گويند و قسمى از آن زرد است هر دو گرم و سبك و دافع درد سر و چشم و دندان و دماميل و بثور و فساد خون و برگ او جوشانيده مضمضه مىكنند براى درد دندان مفيد مىآيد راقم هم درين باب مشاهده نموده و شيره بيخ او را چون با شير ماده گاو بخورند حبس بول را ببرد و درين امر مجرب نوشته‌اند

چنبا چينك

بفتح جيم فارسى و خفاء نون و باء موحده فارسى و الف و بعوض الف كاف هم آمده است گل هنديست صنوبرى شكل رنگش مركب از زردى و سفيدى بسيار تحفه رنگ معشوقان را بان تشبيه داده‌اند چنانچه جملكى برن گويند در دار الخلافه حرسها اللّه تعالى كثير الوجود است و دافع دشوارى بول و فساد و بلغم و خون و غثيان تر و تلخ و سرد بود حرارت و خارش بينى و ريشها را نافع است و قسمى ازوست كه آن را باك چينه گويند گرم و تر بود اشتها پديد آرد و باصره را قوت دهد و باد و بلغم و ريشها را دور كند و بالجمله مقوى دل و دماغ است چو آن را مىبويند

چنبك

بضم جيم فارسى و خفاء نون و فتح باء موحده و سكون كاف سرد است و مصلح فربهى افراط و دافع فساد زهر و به عربى حجر مغناطيس گويند

چندر كانت

بفتح جيم فارسى و خفاء نون و فتح دال مهمله و سكون راء