تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تأليف شريفى ( فارسى ) — صفحة 22

مساهمون:

ص٢٢
صفراءانگيز و به عربى عود گويند

اگنى چار

بفتح همزه و سكون كاف فارسى و كسر نون و سكون ياء تحتانى و فتح جيم فارسى و سكون الف و راء مهمله تيز و بسيار گرم بود باد و علتهاى سينه و بلغم و سنپات بلغم و درد مفاصل را نافع است و آن در مغرب زمين پيدا مىشود و بهترين وى سرخ رنگ بود و علامت وى آنست كه مانند آتش گرمى ظاهرى داشته باشد و محسوس بود و برردى بهم رسد

فصل الام

السى

بفتح همزه و سكون لام و كسر سين مهمله و سكون ياء تحتانى اسم بزركتان است نباتى است به قدر نيم درعى ساقش و برگش باريك و گلش لاجوردى نزد اطباء هند سرد و كاهنده آب منى و نور بصر و دافع فساد باد

الو

بضم همزه و لام مشدده و سكون واو گوشتش خبط و نسيان ارد باد بسيار انگيزد به فارسى بوم گويند زنان هندوستان شوهران خود را كه بر انها قابض و تسلط نمباشد مىخورانند تا فتورى در قوى مدركه انها بظهور رسد و مطيع انها شوند

الايچى

بكسر همزه و فتح لام الف و كسر ياء تحتانى و همزه و كسر جيم فارسى و سكون ياء تحتانى

الا

بكسر همزه و فتح لام الف اسم قاقله است هر دو قسم مشهور درخت كلان او را محرر مشاهده نموده برگها در او مثل برگ نيشكر و به قدر طولانى قد آدم و خوش‌بو و هر دو بخاصيت قريب‌اند و نزد اطباء هند مايل بسردى و تلخ و خوش‌بو باشد و صفرا و علتهاى باد و بلغم دور نمايد و مضرت بشهوت جماع دارد و نسخه الايچى كلان اقوى بود از خورد

التا

بفتح همزه و سكون لام و فتح تاء هندى و الف اسم مهاور است

فصل الميم

امل بينت

بفتح همزه و ميم و سكون لام و كسر باء موحده و سكون ياء تحتانى و خفاء نون و تاء فوقانى

امل بيتس

نيز آمده بكسر باء موحده و سكون ياء تحتانى مجهول و فتح تاء فوقانى و سكون سين مهمله و مشهور به املبيد بفتح همزه و ميم و سكون لام و كسر باء موحده و سكون ياء تحتانى و دال مهمله و املبيد ثمر درخت هنديست در نهايت ترشى درختش مشابه بدرخت ليمو اندكى كلان و ثمرهم مشابهت بليمو كلان دارد فولادى سوزنى اگر فرو برند در كمتر زمانى آب گردد و سفيده و شيره او گداخته شود سبك ملين و اشتها افزاست در زمان ترشى ثمر مذكور برآرند و در ميان خالى كنند و سفوف هاضم و خلل را ترشى آن