تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تأليف شريفى ( فارسى ) — صفحة 98

مساهمون:

ص٩٨
و سكون نون و فتح دال مهمله ثالث و الف و نون مفتوحه و هاء ساكن نهالش از يك گز كم و زياده و برگش مشابه ببرگ كوكنار و پوست هر دانه او سه پهلو در هر پهلو او يك دانه چون پخته شود خود به خود ترقيده دانه بيرون آيد و رنگ سفيد اندكى مايل به اغبر و اكثرى سفيد سخت و صاف و براق به قدر معصفر در طولانى و ازو عريض اكثر زنان در مسهل اطفال گهى كنند

دنهل

بفتح دال مهمله و سكون نون و فتح هاء و سكون لام اسم كومه است

فصل الواو

دونا

بفتح دال مهمله و سكون واو و فتح نون و الف بعوض واو ميم هم آمده است يعنى

دمنا

گويند قسمى از مرزنجوش است هندى گلهاى او سبز باشد برگش بسيار خوش‌بو گرم است و بعضى معتدل نوشته‌اند و مصدع محرورين اكنار بوئيدن او خشكى دماغ آرد دافع زهر و خون و اخلاط ثلاثه و جذام و غثيان و دونه صحرائى امساك آرد و بدن را قوت بخشد و درين لفظ بعوض الف هاء هم آمده است

دوب

به ضم دال مهمله و سكون واو و باء موحده و باضافه راء مهمله بعد واو و الف بعد باء موحده يعنى

دوربا

نيز آمده قسم دون سيتا گويند يعنى سفيد سرد و دافع جوشيدگيها و فساد بلغم و صفرا و خون و تشنگى و سوزش اعضا

دودهى

بضم دال مهمله و سكون واو و كسر دال مهمله ثانى و خفاء هاء و سكون ياء تحتانى دگدهكا نيز گويند گياهى است دو قسم بود قسم اول بر روى زمين افتاده مىباشد و برگ سبز و شاخهاى بسيار باريك بود سبز و برگ كوچك بسيار بود مثل كنجد و چون شاخ او را بشكند رطوبت سفيد مثل شير برمىآيد لهذا بدين نام ناميدند و دور اين به قدر يك شبر و كم و زياده از آن بود و قسم دويم شاخهاى سرخ رنگ و از زمين كم و زياده از آن بلند بود و ليكن قسم اول بهتر ازوست گرم و خشك و گران و مبهى و دافع فساد باد و بلغم و جذام و كرم شكم و محبل و نفاخ و قسمى ازين ميداسنگى و قسمى ديگر ازو دچهناورتا است و خواص بجاى خود نوشته شد

فصل الهاء الهوز

دهتيا

بضم دال مهمله و خفاء هاء
تأليف شريفى ( فارسى ) — صفحة 98 | هوشيارى / محمد شريف خان دهلوى