علم بر تختهء خاطر كاتب نقش شده است « 1 » ، علماء زمانه و حكماء يگانه هر يكى در دوران (
b 6 f
) « 2 » خود باستظهار مخدومان « 3 » و مربّيان تاريخى و تصنيفى در گردن روزگار قلاده كردهاند ، چون فتح خراسان و عراق و فارس و روم و شام ، و ذكر آن هر يك « 4 » از مصنّفان متقدم بشرح و بسط در سلك نظم و نثر كشيده - و فتح هندوستان كه بر دست « 5 » محمد قاسم و امراء عرب و شام بود ، در اين « 6 » ديار اسلام ظاهر « 7 » گشت ، و از درياء محيط تا حد كشمير و كنوج مساجد و منابر بنا شد ، و راى داهر بن چچ « 8 » بن سيلائج كه او بدار الملك ارور « 9 » بود ، و امير معظم عماد الدّوله و الدّين محمد بن قاسم بن عقيل الثقفى رحمة اللّه عليه « 10 » او را بكشت ، و اين نواحى تمام با مضافات او را مسلّم شد ، - خواستم تا ذكر اين نواحى و كيفيّت و كميّت « 11 » خلق و كشتن آن معلوم گردد و تاريخى ساخته آيد . چون در طلب آن نفس امّاره را مكلّف شدم ، و از حضرت اچه « 12 » مبارك روى به شهر ارور و بكهر « 13 » آوردم كه ائمّه آن مواضع « 14 » [ ص 10 ] از حسب و نسب عرباند . چون بدان « 15 » شهر « 16 » رسيده شد ، [ از ] مولاناء قاضى الامام الاجل ، العالم البارع ، كمال الملّة و الدين ، سيّد الحكّام ، اسماعيل بن على بن محمد بن موسى بن طائى « 17 » بن يعقوب بن طائى بن موسى بن محمّد بن « 18 » شيبان « 19 » بن عثمان الثقفى ، ادام اللّه فضله و رحم آباءه « 20 » (
f 7 a
) و
هامش
( 1 ) پ ندارد : است
( 2 ) ب : دور
( 3 ) پ : محل فرمان م : مخدومى
( 4 ) پ : يكى
( 5 ) پ ك : بدست
( 6 ) ب س ك : دران
( 7 ) س : نافذ
( 8 ) ك : داهر چچ
( 9 ) اين قراءة نسخه پ هست ؛ در ساير نسخ همه جا « الور » مرقومست ، و ما قراءة پ را ترجيح دادهايم ، فانظروا
( 10 ) ب س ك : رحمه اللّه
( 11 ) ب پ س ك ندارد : و كميّت
( 12 ) ب س : او چه ؛ پ كلمه « اچه » را ندارد
( 13 ) س : بهكر ؛ پ : روى بارور و بهر كهر
( 14 ) پ س : آن موضع
( 15 ) ب س م : بران ؛ پ : بدار
( 16 ) ك افزايد : معظم
( 17 ) ك : موسي طائى و احتمال دارد كه « طائى بن » زايد است چنان كه از ص 194 بر مىآيد
( 18 ) ك ندارد : محمد بن ؛ پ : محمد بن موسى بن
( 19 ) پ : شهبان ؛ م :
شمعاب ، و در ص 194 اين اسم را شيبان نوشته ، امّا ظاهرا سهو است
( 20 ) م : رحمه ايّاه