است كه پيغامبران « 1 » - عليهم السّلام - آوردهاند : از نوح و ابراهيم و موسى و عيسى و محمّد - عليه السّلام و على آله - و دين اسلام تقليد است اندر گردن مسلمانان بقهر ، چنانك خداى تعالى گفت : قوله
« يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا قاتِلُوا الَّذِينَ يَلُونَكُمْ مِنَ الْكُفَّارِ وَ لْيَجِدُوا
« 2 »
فِيكُمْ غِلْظَةً وَ اعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ مَعَ الْمُتَّقِينَ . »
« 3 » گفت : اى گروندگان « 4 » جنگ كنيد با گروهى از كافران كه شما را نزديكاند ، و ايشان اندر شما سختى و درشتى مىبينند بسبب دين ، و بدانند كه خداى با « 5 » پرهيزكارانست .
( 58 ) و بتپرستان بر عادت بودند نه بر تقليد . ازين پيغامبران كسى خلق را بت پرستيدن تقليد نكردست ، بل از پيغامبران تقليد دين خدا را « 6 » بودست اندر گردن خلق ؛ و هر كه امروز بر ظاهر دين اسلام است بىآنك بداند كه چرا اين دين حقّ است ، و توحيد بىتشبيه و بىتعطيل دارد او بر عادت مقلّدان پيشين « 7 » است و متابع مقلّد مقلّد باشد . و اين محقّقان و موحّدان از مقلّدان همى حاصل آيند ، و هر كه تقليد نپذيرد بتحقيق نرسد ، چو بتوحيد و بتحقيق از تقليد شايد رسيدن . تقليد حقّ [
a
19 ] باشد نه باطل . و پيداست كه تقليد آنك گويد « عالم محدث است » نه چو تقليد آن كس است كه گويد « عالم قديم است » ، بل اين تقليد مقدّمهء حقّ است و مقدّمهء حقّ حقّ باشد . آنگاه هر كه از رسول - عليه السّلام - كتاب و شريعت بتقليد پذيرفت ، بريشان آموختن تأويل كتاب و شريعت واجب كرد ، چنانك خبرست از رسول -
هامش
( 1 ) پيغامبران : + راAآوردهاند : + وA( 2 ) سورهء 9 ( التوبة ) آيهء 124
( 3 ) و ليجدوا : و ليجدوA( 4 ) گروندگان : كوبندكانA( 5 ) با : ماA( 6 ) خدا را : خذاء راA( 7 ) پيشين : پيشينىA