قالَ
گفت خداى تعالى مر ابليس را كه
فَالْحَقُّ
اى فالحق يمينى يعنى نام خداى تعالى كه آن حق است قسم من است
وَ الْحَقَّ أَقُولُ
اى و اقول الحق يعنى و ميگويم راست
لَأَمْلَأَنَّ جَهَنَّمَ
جواب قسم است ، و الحق اقول بتقدير و اقول الحق جملهء معترضه است كه ميان قسم و مقسم عليه درآمده يعنى قسم به حق كه هر آينه پرسازم من دوزخ را
مِنْكَ وَ مِمَّنْ تَبِعَكَ مِنْهُمْ
از جنس تو و از آنها كه تابع تو شدند از اولاد آدم
أَجْمَعِينَ
همهء ايشان . و چون مراد از منك من جنسك است جميع ذريات ابليس در جهنم خواهند بود نه خصوص ابليس . و بعد ازين خطاب به پيغمبر صلى اللَّه عليه و آله مىكند و ميفرمايد كه
قُلْ
بگو مر كفار مكه را
ما أَسْئَلُكُمْ عَلَيْهِ مِنْ أَجْرٍ
سؤال نميكنم شما را و نميخواهم از شما بر تبليغ رسالت و خلافت امير المؤمنين عليه السّلام يا بر اظهار قرآن هيچ مزدى
وَ ما أَنَا مِنَ الْمُتَكَلِّفِينَ
و نيستم من از جمله متكلفين يعنى از آن جماعتى كه سؤال كنند شما را به چيزى كه شما را اهليت آن نباشد چنانچه در روضه كافى اينمعنى را از حضرت أبى جعفر الباقر عليه السّلام روايت كرده زيرا كه در آن كتاب آورده كه
« عن جابر بن عبد اللَّه عن أبى جعفر عليه السّلام قال : و قال لاعداء اللَّه اولياء الشيطان اهل التكذيب و الانكار : قل ما أسألكم عليه من أجر و ما انا من المتكلفين ، يقول : متكلفا ان اسألكم ما لستم باهله »
إِنْ هُوَ إِلَّا ذِكْرٌ
نيست اين تبليغ رسالت و خلافت يا اظهار قرآن مگر پندى از جانب خداى تعالى
لِلْعالَمِينَ
مر جميع عالميان را از انس و جن
وَ لَتَعْلَمُنَّ
و هر آينه خواهيد دانست
نَبَأَهُ
خبر آن تبليغ را يعنى صدق تبليغ يا قرآن را
بَعْدَ حِينٍ
بعد از زمانى
« فى روضة الكافى عن ابى جعفر عليه السّلام فى قوله عز و جل : ان هو الا ذكر للعالمين قال : أمير المؤمنين عليه السّلام - يعنى مراد از ذكر ، امير المؤمنين عليه السّلام است - و لتعلمن نبأه بعد حين قال : عند خروج القائم عليه السّلام »