از مشاهدهء قيامت متنطق به اين كلام شوند .
و بعد از اين حق تعالى از سرعت بعثت خبر ميدهد كه :
إِنْ كانَتْ
اى ما كانت يعنى نبود اين مدت بعث
إِلَّا صَيْحَةً واحِدَةً
مگر مدت يك فريادى كه به مجرد آن فرياد همه زنده گردند
فَإِذا هُمْ
پس ناگاه ايشان
جَمِيعٌ
همه ايشان
لَدَيْنا مُحْضَرُونَ
نزديك ما حاضر شوندگانند و خطاب كنيم
فَالْيَوْمَ
پس امروز
لا تُظْلَمُ نَفْسٌ شَيْئاً
ستم كرده نشود هيچ نفسى چيزى را . يعنى درين روز از ثواب ايشان چيزى را نكاهند و زياده بر استحقاق عقوبت كرده نشوند
وَ لا تُجْزَوْنَ
و جزا داده نشويد اهل عرصات
إِلَّا ما كُنْتُمْ تَعْمَلُونَ
مگر آن چيزى را كه مىكرديد از خير و شر پس هر يك بمناسبت اعمال خود جزا داده شويد و بمنازل خود شتابيد .
إِنَّ أَصْحابَ الْجَنَّةِ الْيَوْمَ
بدرستى كه اهل بهشت در آن روز
فِي شُغُلٍ
در شغلى باشند كه آن ازالهء بكارت دخترانست
فاكِهُونَ
بازىكنان با آن دختران چنانچه در روايت على بن ابراهيم آمده كه : فى شغل اى فى افتضاض العذارى يفاكهون النساء و يلاعبونهن و بعضى فاكهون را بمتلذذون تفسير كردهاند
هُمْ وَ أَزْواجُهُمْ فِي ظِلالٍ
ايشان و زنان ايشان در سايهها باشند
عَلَى الْأَرائِكِ
بر سريرهاى آراسته بحجلهها
مُتَّكِؤُنَ
تكيهزدگان .
« و فى الحديث الارائك : السرير عليها الحجال و فيه ايضا اذا جلس المؤمن على سريره اهتز سريره فرحا »
يعنى هر گاه بنشيند مؤمن بر تخت خود آن تخت به حركت آيد از روى شادى و خوشحالى كه اينچنين شخصى بر بالاى من قرار گرفته
لَهُمْ فِيها فاكِهَةٌ
مر ايشانراست در بهشت اجناس ميوه
وَ لَهُمْ ما يَدَّعُونَ
و مر ايشان راست آن چه خواهند و آرزو كنند بدون آنكه به زبان آرند
سَلامٌ
اى لهم سلام يعنى مر ايشانراست سلام
قَوْلًا مِنْ رَبٍّ رَحِيمٍ
اى يقال لهم قولا كاينا من جهة رب رحيم يعنى گفته شود آن سلام مر ايشان را گفتنى كه ثابت باشد از جانب پروردگار مهربان . بنا برين قولا مفعول مطلق فعل محذوفست و حاصل كلام اينست كه پروردگار مهربان