محرم تبديلى است كه در زمان جاهليت ميكردهاند چنانچه شخصى ميگفت « بادلنى بامرأتك و ابادلك بامرأتى » و بعضى گفتهاند مراد تبديل مؤمناتست بكتابيات زيرا كه ايشان را لياقت بودن امهات مؤمنين نيست پس بنا بر عدم منسوخيت . آيت مذكوره نصاب زنان معقودهء پيغمبر صلوات اللَّه عليه و آله بايد كه نه باشد نه زياده از آن چنانچه نصاب زنان معقودهء امت آن حضرت چهار است اما فتواى اصحاب ما رضوان اللَّه عليهم بر خلاف اينست چنانچه مذكور شد . آنچه بقلم مترجم غفر اللَّه له و لوالديه جارى شده ترجمان تفاسير مشهورهء فريقين ناجيه و هالكه است ليكن در كتاب كافى در تفسير اين آيت از حضرت ابى جعفر الباقر عليه السّلام روايت كرده كه :
« قوله :
لا يَحِلُّ لَكَ النِّساءُ مِنْ بَعْدُ
عنى به لا تحل لك النساء التي حرم اللَّه عليك فى هذه الاية :
حُرِّمَتْ عَلَيْكُمْ أُمَّهاتُكُمْ وَ بَناتُكُمْ وَ أَخَواتُكُمْ وَ عَمَّاتُكُمْ وَ خالاتُكُمْ
الى آخرها و لو كان الامر كما يقولون كان قد احل لكم ما لا يحل له لان احدكم يستبدل كلما أراد و لكن الأمر ليس كما يقولون ان اللَّه عز و جل احل لنبيه ان ينكح من النساء ما اراد الا ما حرم فى هذه الاية فى سورة النساء » .
و در صحيحهء حلبى نيز از حضرت صادق عليه السّلام اينچنين مرويست يعنى خواسته است خداى تعالى به اين آيت اينمعنى را كه حلال نيست مر تو را آن زنانى كه حرام گردانيده آنها را خداى تعالى بر تو در آيت :
حُرِّمَتْ عَلَيْكُمْ أُمَّهاتُكُمْ وَ بَناتُكُمْ
تا آخر بعد از نزول آن و حلال نيست مر تو را اينكه تبديل كنى زنان معقوده خود را به آن زنانى كه در آيت
حُرِّمَتْ عَلَيْكُمْ أُمَّهاتُكُمْ
است و اگر مراد از آيت
لا يَحِلُّ لَكَ النِّساءُ
ظاهر آن باشد كه عامه ميگويند كه تبديل زنان حضرت حلال نيست بايد كه حلال كرده باشد خداى تعالى براى شما چيزى را كه براى پيغمبر آن را حلال نكرده باشد زيرا كه بر شما تبديل زنان خود حرام نيست و هر گاه خواهيد تبديل ميتوانيد كرد و بنا بر اين بايد كه پيغمبر صلوات اللَّه عليه و آله نتواند كه تبديل كند ليكن امر اينچنين