را ليكن چون مراد بيان احوال مردانست در رغبت بزنان لهذا در هر دو مقام نكاح را بمرد نسبت داد
وَ حُرِّمَ ذلِكَ
و حرام كرده شد زنا
عَلَى الْمُؤْمِنِينَ
بر كسانى كه ايمان آورده باشند . تخصيص حرمت زنا بر مؤمنين به جهت آن است كه اهل ايمان از آن انتفاع مىيابند نه غير ايشان و بعضى اين آيه را چنين تفسير كردهاند كه حرام كرده شد تزويج زناكننده خواه مرد و خواه زن بر مؤمنين چنانچه على بن ابراهيم عليه الرحمة گفته كه قوله تعالى
حُرِّمَ ذلِكَ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ
رد على من تستحل التمتع بالزوانى و التزويج بهن و هن المشهورات المعروفات بذلك فى الدنيا . و حديث حضرت صادقين عليهما السلام نيز تأييد اينمعنى مىكند و بعضى كه تزويج زناكننده را حرام نميدانند مشار اليه « ذلك » را زنا ميگويند چنانچه در ترجمه گفته شد يا آنكه تحريم را بشدت كراهت حمل مىكنند و نهى را محمول ميسازند در حديث سابق به نهى تنزيهى .
[ سوره النور ( 24 ) : آيات 4 تا 5 ]
وَ الَّذِينَ يَرْمُونَ الْمُحْصَناتِ ثُمَّ لَمْ يَأْتُوا بِأَرْبَعَةِ شُهَداءَ فَاجْلِدُوهُمْ ثَمانِينَ جَلْدَةً وَ لا تَقْبَلُوا لَهُمْ شَهادَةً أَبَداً وَ أُولئِكَ هُمُ الْفاسِقُونَ ( 4 ) إِلاَّ الَّذِينَ تابُوا مِنْ بَعْدِ ذلِكَ وَ أَصْلَحُوا فَإِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَحِيمٌ ( 5 )
وَ الَّذِينَ يَرْمُونَ الْمُحْصَناتِ
رمى در لغت مطلق دشنام دادنست و اينجا مراد دشنام دادن بزنا است بقرينهء ذكر چهار گواه و بنا بر اجماع و مراد از احصان در اينجا عفت و صلاحيت است و اجتناب از زنانه تزوج تا آنكه مراد از محصنات زن شوهردار باشد زيرا كه حد قذف نسبت بزنان بىشوهر نيز ثابتست و در قاذف تكليف شرط است و معنى آيه چنين است كه و آن جماعتى از مكلفين كه دشنام دهند و تهمت كنند بزنا زنان عفيفهء صالحه را و همين حكم دارد اگر زنان تهمت زنا كنند مردان صالح را يا مردان مردان را و زنان زنان را
ثُمَّ لَمْ يَأْتُوا بِأَرْبَعَةِ شُهَداءَ
پس نيارند نزد حاكم شرع چهار