كُلٌّ يَعْمَلُ عَلى شاكِلَتِهِ
»
يعنى بدرستى كه هميشه گذاشته شوند اهل دوزخ در دوزخ به علت آنكه نيات ايشان در دنيا اين بود كه اگر ايشان مخلد باشند در دنيا عصيان ورزند خداى تعالى را و اهل بهشت را به جهت آن هميشه در بهشت نگاه ميدارند كه نيات ايشان اين بود كه اگر بقيهء ايشان كنند در دنيا و هميشه در دنيا باشند هميشه اطاعت خداى تعالى نمايند ، پس بسبب نيات خود عاصيان هميشه در جهنم معذباند و صالحان هميشه در بهشت متنعم ، پس حضرت آيهء «
قُلْ كُلٌّ يَعْمَلُ عَلى شاكِلَتِهِ
» را تلاوت كردند به اين معنى كه هر كس عمل بر نيت خود خواهد كرد و قرين ثواب يا عذاب گرديد ، بنا بر اين حديث شريف غبار شبههاى كه هميشه در خاطرها خطور مىكند كه حكمت الهى و مرحمت نامتناهى ميبايست كه تقاضاى آن كند كه بواسطهء كفر و عصيان ده روزهء دنيا كافران و عاصيان ابد الاباد و دهر الدهور در دركات جهنم معذب باشند مرتفع گرديد و زنگ اين دغدغه بصيقل كلام هدايت انجام أئمة دين و دنيا از دلها زدوده شد سلام اللَّه عليهم اجمعين و در كتاب من لا يحضره الفقيه و همچنين در كتاب تهذيب الاحكام : روايت كردهاند كه شخصى از حضرت صادق عليه السّلام سؤال كرد از صحت نماز در بيع و كنايس يعنى در معابد يهود و نصارى حضرت فرمود كه نماز در آنجا صحيح است ، پس آن شخص گفت كه : ما در آنجاها نماز بگزاريم اگر چه يهود و نصارى در آنجا نماز ميگزارند ؟ حضرت فرمود : آرى آيا تو آيهء «
قُلْ كُلٌّ يَعْمَلُ عَلى شاكِلَتِهِ
» را نخواندهاى ؟ نمازگزار در معابد يهود و نصارى بسوى قبلهء و آنها را به حال خودشان واگذار .
فَرَبُّكُمْ أَعْلَمُ
پس پروردگار شما داناتر است
بِمَنْ هُوَ أَهْدى سَبِيلًا
به آن كسى كه او راه يافته تر است و بصواب نزديكتر است از روى دين .
وَ يَسْئَلُونَكَ عَنِ الرُّوحِ
و ميپرسند ترا اى محمد از حقيقت روح
قُلِ الرُّوحُ مِنْ أَمْرِ رَبِّي
بگو در جواب ايشان كه روح از امر پروردگار من است ، يعنى امرى است كه حقيقت آن را خداى تعالى ميداند واحدى اطلاع بر حقيقت آن ندارد ، و خلافست در اينكه