ديگر چنانچه در تفسير اين آيه در أحاديث اهل بيت عليهم السلام متكثر الورود است كه زمين در روز قيامت مبدل مىشود بنان نقى پاكيزه كه خلايق از آن خورند تا فراغ از حساب ، حق تعالى فرموده : « 1 » «
وَ ما جَعَلْناهُمْ جَسَداً لا يَأْكُلُونَ الطَّعامَ
» و اين معنى عام است چه در دنيا و چه در آخرت در تفسير عياشى از ابرش كلبى روايت كرده كه او گفت كه : من به حضرت امام محمد باقر عليه السّلام گفتم كه : چنين به من رسيده كه تو در تفسير آيهء «
يَوْمَ تُبَدَّلُ الْأَرْضُ غَيْرَ الْأَرْضِ
» گفتهاى كه در آن روز زمين متبدل مىشود بيك نان ؟ حضرت فرمود :
« صدقوا تبدل الارض خبزة نقية فى الموقف يأكلون منها »
پس ابرش خنده كرده گفت : در روز موقف خلايق نه چنان به حال خود مشغولند كه فرصت خوردن نان داشته باشند ، حضرت فرمود كه : خلايق در كدام ازين دو منزل مشغولتر و حالشان بدتر است آيا در جهنم وقتى كه معذب باشند يا در موقف ؟ ابرش گفت : در جهنم ، پس حضرت فرمود : و اى بر تو حق تعالى در بيان حال اهل جهنم چنين فرموده كه : « 2 » «
لَآكِلُونَ مِنْ شَجَرٍ مِنْ زَقُّومٍ فَمالِؤُنَ مِنْهَا الْبُطُونَ فَشارِبُونَ عَلَيْهِ مِنَ الْحَمِيمِ فَشارِبُونَ شُرْبَ الْهِيمِ
» و همچنين آن حضرت فرمود كه : « ان اللَّه عز و جل خلق ابن آدم اجوف لا بد له من الطعام و الشراب أ هم اشد شغلا يومئذ ام فى النار فقد استغاثوا و اللَّه عز و جل يقول : « 3 »
وَ إِنْ يَسْتَغِيثُوا يُغاثُوا بِماءٍ كَالْمُهْلِ
» .
و در روضهء كافى روايت كرده كه نافع غلام عمر بن الخطاب وقتى با هشام بن عبد الملك حج مىگزارد درين اثنا حضرت امام محمد باقر عليه السّلام را در ركنى از اركان مكه ديد با ازدحام عظيم كه بر سر آن حضرت شده بود از هشام پرسيد كه يا امير المؤمنين اين شخص كه خلايق بر او جمع شدهاند كيست ؟ هشام گفت : اين پيغمبر اهل كوفه
هامش
( 1 ) سورهء انبياء ، آيهء 8 . و اين آيه دربارهء پيغمبران است .
( 2 ) سورهء واقعه ، آيهء 52 - 55 .
( 3 ) سورهء كهف ، آيهء 29 .