و استيصال ايشان بسبب كفر و عصيان
وَ زادَكُمْ فِي الْخَلْقِ
و بيفزود در خلقت شما
بَصْطَةً
طول قامت و قوت و جسامت را صاحب مجمع البيان از حضرت ابى جعفر عليه السّلام روايت كرده كه آن حضرت فرمود كه : بودند ايشان مانند درخت خرما بلند و هر گاه دست بر كوه ميكردند قطعهاى از آن را ميكندند
فَاذْكُرُوا آلاءَ اللَّهِ
پس ياد كنيد نعمتهاى خداى را كه بشما داده از استخلاف شما و عظم اجسام و قوت شما
لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ
تا آنكه شما رستگار گرديد و فايز شويد بنعمتهاى دنيا و آخرت .
قالُوا
گفتند عاديان از روى انكار مر هود را :
أَ جِئْتَنا
آيا آمدهاى تو بما
لِنَعْبُدَ اللَّهَ وَحْدَهُ
تا آنكه بفرمايى كه ما عبادت كنيم خداى را تنها
وَ نَذَرَ
تا آنكه ترك كنيم و دست بازداريم
ما كانَ يَعْبُدُ آباؤُنا
عبادت آن چيزى را كه عبادت ميكردند پدران ما ما هرگز اين كار نخواهيم كرد
فَأْتِنا
پس بيار بما
بِما تَعِدُنا
آنچه ما را به آن وعيد ميكنى و به آن ميترسانى
إِنْ كُنْتَ مِنَ الصَّادِقِينَ
اگر هستى تو از راستگويان .
قالَ قَدْ وَقَعَ عَلَيْكُمْ
گفت هود : بتحقيق واجب شد و فرود آمد بر ما
مِنْ رَبِّكُمْ
از نزد پروردگار شما
رِجْسٌ
عذابى و
غَضَبٌ
و خشمى كه باعث استيصال و اهلاك شماست در مجمع البيان گفته كه : غضب از خداى تعالى ارادهء عقابى است كه خلق مستحق آن باشند
أَ تُجادِلُونَنِي
آيا مجادله و مخاصمه ميكنيد با من
فِي أَسْماءٍ سَمَّيْتُمُوها أَنْتُمْ وَ آباؤُكُمْ
در بتانى كه اختراع كرديد و تراشيديد آنها را شما و پدران شما و نام نهاديد شما و پدران شما آنها را آلهه
ما نَزَّلَ اللَّهُ بِها
نفرستاده است خدا بعبادت اين بتان و در جايز بودن عبادت ايشان
مِنْ سُلْطانٍ
هيچ حجتى و برهانى و اگر اين بتان استحقاق عبادت ميداشتند هر آينه اين استحقاق بنزول آيد و دليلى از جانب اللَّه ميبود و با وجود اين در كفر و عناد اصرار ميكردند گفتهاند كه : اين آيت دليلى است بر توفيقى بودن اسماء و لغات به اين معنى كه اطلاق آنها موقوف بر اذن شارع است زيرا كه اگر اينچنين نميبود ذم بر ايشان متوجه نميشود كه اين اسمائيست مخترعه