شما كه از آنچه نازل كرده خداى تعالى در شأن آل محمد انكار ميكرديد بنا بر اين مراد از « آيات » ائمهء معصومين و آل محمد صلوات اللَّه عليه و عليهماند ، و جواب «
وَ لَوْ تَرى
» محذوفست اى « و لو ترى كذا و كذا لرأيت أمرا فظيعا » يعنى اگر به بينى تو اين امور را هر آينه مىبينى امرى شنيع را .
وَ لَقَدْ جِئْتُمُونا فُرادى
و هر آينه بتحقيق آمديد در وقت موت و بعث برهنه و عارى
كَما خَلَقْناكُمْ أَوَّلَ مَرَّةٍ
مانند هيأتى كه آفريده بوديم شما را اول بار در حين تولد . تفسير « فرادى » بعراة و برهنه مروى از سيد المرسلين است صلوات اللَّه عليهم چنانچه در مجمع البيان گفته كه : « قيل معناه ما
روى عن النبى صلى اللَّه عليه و آله انه قال : يحشرون حفاة عراة غرلا »
يعنى محشور خواهيد شد برهنه پا برهنه بدن و ختنه ناكرده ليكن در من لا يحضره الفقيه از حضرت صادق عليه السّلام روايت كرده كه
« تنوّقوا فى الاكفان فانهم يبعثون بها »
و اين خطاب بوارثان امواتست يعنى سعى كنيد در نفاست كفنها كه روز قيامت أموات شما درين كفنها مبعوث خواهند شد . و بعضى از أتقياء متأخرين جمع ميان اين حديث و آنچه گذشت چنين كردهاند كه غير اثنى عشرى برهنه باشند و ايشان پوشيده مبعوث خواهند شد . مؤيد اين آنكه حضرت خطاب بشيعيان خود كرده فرمود : « تنوقوا فى الاكفان »
وَ تَرَكْتُمْ
و بگذاشتيد در دنيا
ما خَوَّلْناكُمْ
آنچه را كه عطا كرده بوديم شما را از اموال كه بسبب آن عجب و تفاخر ميكرديد
وَراءَ ظُهُورِكُمْ
از پس پشتهاى خود يعنى ترك اموال خود گرديد و گناهى چند آورديد :
عنقريب است كزين جمع پريشانى چند * كف خاكى به زمين ماند و عصيانى چند
وَ ما نَرى مَعَكُمْ
و نمىبينيم با شما
شُفَعاءَكُمُ
شفيعان شما را
الَّذِينَ
آن شفيعانى را كه
زَعَمْتُمْ
گمان كرديد
أَنَّهُمْ فِيكُمْ
اينكه ايشان در شما يعنى در