قسمت مىكنند تا دل ايشان خوش شود به شرط آن كه هيچيك از وارثان صغير نباشند و حق غير نيز تعلق به آن تركه نگرفته باشد
وَ قُولُوا لَهُمْ
و بگوئيد مر ايشان را
قَوْلًا مَعْرُوفاً
سخنى پسنديده مثل آن كه ايشان را دعاى خير كنيد و عذر از ايشان بخواهيد اگر چيزى قليل بايشان بدهيد ، و يا چيزى بايشان ندهيد ، بواسطهء آنكه حق صغير است يا مال غير است ، جمعى كه صيغه أمر را در « فارزقوهم » براى وجوب گرفتهاند گفتهاند كه : اين آيه منسوخست بآيهء فرايض يعنى بآيهء «
يُوصِيكُمُ اللَّهُ
» كه عنقريب مىآيد چنانچه على ابراهيم رحمه اللَّه روايت كرده ، ليكن أصح آنست كه اين أمر براى ندب و استحباب باشد و آيه منسوخ نباشد چنانچه گذشت و
فى رواية « سئل : أ منسوخة هى ؟
قال : لا ، اذا حضروك فأعطهم »
يعنى از معصوم پرسيده شد كه آيا اين آيه منسوخ شما است يا نه ؟ آن حضرت فرمود كه : منسوخ نيست هر گاه هر گاه ايشان پيش شما در حين قسمت ميراث حاضر شوند چيزى بايشان بطريق تبرع بدهيد ، و اينمعنى بر سبيل وجوب نيست كه تا آيه منسوخ باشد .
وَ لْيَخْشَ الَّذِينَ
و بايد كه بترسند از خداى آنان كه حال ايشان اينست كه
لَوْ تَرَكُوا
اگر بگذارند
مِنْ خَلْفِهِمْ
از عقب خود يعنى وقتى كه مشرف به مردن شوند
ذُرِّيَّةً ضِعافاً
فرزند زادگان ضعيف عاجز را كه
خافُوا عَلَيْهِمْ
بترسند بر ايشان بينوايى و بىچيزى و هلاكت را ، يعنى ورثه بايد كه با ضعفاء أقارب و يتيمان و مسكينان كه اهل ميراث نباشند و در مجلس قسمت تر كه حاضر شوند ملاطفت نمايند و درشتى نكنند ، و از مال خود ايشان را بهره ور گردانند ، كه اگر چنين نكنند بترسند از اينكه اگر ايشان را فرزند زادگان خورد عاجز باشند و بعد از فوت ايشان بچنان مجلسى در آيند كسى ايشان را در آن مجلس راه ندهد ، و ايشان را از صله و عطيه محروم گرداند
فَلْيَتَّقُوا اللَّهَ
پس بايد بترسند خداى را و عذاب خداى را در چيزى ندادن ايشان
وَ لْيَقُولُوا
و بايد كه بگويند ورثه مر آنها را
قَوْلًا سَدِيداً
سخنى نيكو