إِنْ يَنْصُرْكُمُ اللَّهُ
اگر نصرت دهد شما را خداى تعالى چنانچه در جنگ بدر نصرت داد
فَلا غالِبَ لَكُمْ
پس هيچ غلبه كننده نباشد مر شما را
وَ إِنْ يَخْذُلْكُمْ
و اگر بىبهره كند شما را از نصرت و واگذارد شما را با أعداء شما بسبب عصيان شما چنانچه در جنگ احد وقوع يافت
فَمَنْ ذَا الَّذِي
پس كيست آن كس كه
يَنْصُرْكُمُ
يارى دهد شما را
مِنْ بَعْدِهِ
از پس فرو گذاشتن او
وَ عَلَى اللَّهِ
و بر خداى نه بر غير او
فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُؤْمِنُونَ
بايد كه توكل كنند مؤمنان .
على بن ابراهيم روايت كرده كه در جنگ بدر چادرى سرخ گم شده يكى از أصحاب نسبت اخذ آن بجناب مقدس نبوى داد حق سبحانه و تعالى براى برائت ذمه آن حضرت فرمود كه :
وَ ما كانَ لِنَبِيٍّ
و نباشد و نسزد هيچ پيغمبرى را
أَنْ يَغُلَّ
اينكه خيانت كند در غنيمت زيرا كه نبوت منافى خيانت است
وَ مَنْ يَغْلُلْ
و هر كه خيانت كند
يَأْتِ بِما غَلَّ
ميآيد با آنچه خيانت كرده
يَوْمَ الْقِيامَةِ
در روز قيامت و آن چيز را در آتش دوزخ اندازند و حكم مىكنند به آن كس كه اندرون آتش رفته آن چيز را بيرون آورد
ثُمَّ تُوَفَّى
پس تمام داده شود در روز قيامت
كُلُّ نَفْسٍ
هر نفسى را
ما كَسَبَتْ
جزاى آن چيزى كه كسب كرده از نيكى و بدى
وَ هُمْ لا يُظْلَمُونَ
و ايشان ستم كرده نشوند در هنگام جزا دادن بلكه مطابق استحقاق مكافات خواهند يافت
أَ فَمَنِ اتَّبَعَ
آيا پس هر كه پيروى كند
رِضْوانَ اللَّهِ
خشنودى خداى را يعنى پيروى امرى كند كه آن موجب خشنودى خداى تعالى گردد
كَمَنْ باءَ
مانند كسى است كه بازگشت كند
بِسَخَطٍ مِنَ اللَّهِ
ببغضى از جانب خداى تعالى
وَ مَأْواهُ جَهَنَّمُ
و جاى او دوزخ باشد
وَ بِئْسَ الْمَصِيرُ
و بد جاى بازگشتى است دوزخ .
هُمْ
ايشان كه تابع خشنودى خداى تعالىاند
دَرَجاتٌ
در درجات خداوند درجهها و جايهاى بلندند
عِنْدَ اللَّهِ
نزد خداى تعالى
وَ اللَّهُ بَصِيرٌ
و خداى بينا و داناست
بِما يَعْمَلُونَ
به آنچه مىكنند مردمان از خير و شر و
فى تفسير العياشى عن أبى الحسن