واقع خواهد شد .
إِنَّ هذِهِ تَذْكِرَةٌ
بدرستيكه اين آيتهاى فاطعه بمواعيد شديده پنديست و عبرتى
فَمَنْ شاءَ اتَّخَذَ إِلى رَبِّهِ سَبِيلًا
پس هر كه خواهد از مكلفان فرا گيرد بقرب پروردگار خود راهى بوسيلهء اين موعظه و سلوك نمايد بتقوى كه موصل است بتقرب الهى و چون منكران و معاندان اين حال را از آنحضرت مشاهده كردند ندا دادند كه اين مرد شقى و بىبهره باشد در طاعت خداى بعد از يك سال اين بار گران از مؤمنان برداشته آيه فرستاد كه .
إِنَّ رَبَّكَ يَعْلَمُ أَنَّكَ تَقُومُ
بدرستيكه پروردگار تو ميداند آنكه تو برخيزى براى نماز
أَدْنى مِنْ ثُلُثَيِ اللَّيْلِ
كمتر از چهار دانك شب
وَ نِصْفَهُ وَ ثُلُثَهُ وَ طائِفَةٌ مِنَ الَّذِينَ مَعَكَ
و بر ميخيزى نيمهء شب و سه يكى از آن و برميخيزند به همين دستور گروهى از آنان كه با تواند
وَ اللَّهُ يُقَدِّرُ اللَّيْلَ وَ النَّهارَ
و خداى اندازه مىكند شب و روز را يعنى ميداند مقادير ساعات آن را و علم وى محيط است به آن
عَلِمَ أَنْ لَنْ تُحْصُوهُ فَتابَ عَلَيْكُمْ
داند خداى آنكه شما هرگز نتوانيد شمرد پس بازگشت خدا بر شما بعفو و تخفيف و رخصت فرمود در ترك قيام در مقادير مذكوره
فَاقْرَؤُا ما تَيَسَّرَ مِنَ الْقُرْآنِ
پس بخوانيد آنچه آسان بود شما را از قرآن و آنچه ميسر شود شما را از نماز شب تعبير از نماز شب بقرائت مثل تعبير از آنست بساير اركان از ركوع و سجود و غير آن و گويند مراد از آيه تلاوت قرآنست بعينه پس معنى آنست كه بعوض آن بقرائت قرآن مشغول شويد
عَلِمَ أَنْ سَيَكُونُ مِنْكُمْ مَرْضى
داند خداى كه البته باشند از شما بيماران
وَ آخَرُونَ يَضْرِبُونَ فِي الْأَرْضِ
و داند آنكه از شما باشند طائفهء ديگر كه سفر ميكنند در زمين
يَبْتَغُونَ مِنْ فَضْلِ اللَّهِ
طلب ميكنند از فضل خدا و وجوه حلال كسب ميكنند و يا تحصيل علوم دينيه ميكنند
وَ آخَرُونَ يُقاتِلُونَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ
و گروهى ديگر كارزار ميكنند در راه خدا مراد آنست كه چون در نماز شب رنج به بيماران و اهل سفر و تجاران شما ميرسد از اين جهت حق تعالى اراده تخفيف نمود بار ديگر فرمود كه
فَاقْرَؤُا ما تَيَسَّرَ مِنْهُ
پس بخوانيد آنچه ميسر شود از قرآن در نماز اين امر بر سبيل فريضه است
وَ أَقِيمُوا الصَّلاةَ وَ آتُوا الزَّكاةَ
و بپاى داريد نماز مفروضه را و بدهيد زكات واجبه را
وَ أَقْرِضُوا اللَّهَ قَرْضاً حَسَناً
و قرض دهيد خدايرا قرضى نيكو اين امر است بساير صدقات در طريق خيرات و يافتن جزاى بسيار و طلب رضاى حضرت عزة