ايستادند كسى ايشانرا جاى نداد و حضرت اصحاب بدر را نيكو حرمت داشتى فرمود كه برخيز ايفلان ايشان از روى كراهت برخاستند و جاى دادند منافقان مجال يافته درين باب آغاز كناية كردند و گفتند شما ميگوئيد كه صاحب ما عادلست و حال آنكه جمع سابق را برخيزانيدن و جماعت مسبوق را بجاى ايشان نشانيدن مخالف عدالت است و حضرت عزة استصواب پيغمبر خود كرده آيه آمد كه .
يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا
اى آنكسانيكه گرويدهايد به خدا و رسول او
إِذا قِيلَ لَكُمْ
هرگاه كه گفته شود مر شما را
تَفَسَّحُوا فِي الْمَجالِسِ
جاى فراخ كنيد از براى يكدگر در نشستن خود مراد جنس است و عاصم كه مجلس خوانده است و الست بر اين و گويند مراد مراكز غزواتست كقوله تعالى مقاعد للقتال حاصل هرگاه كه شما را گويند كه فراخ سازيد مجالسهاى ذكر يا تلاوت يا نماز يا جاى حرب را
فَافْسَحُوا
پس جاى گشاده كنيد بر مردم
يَفْسَحِ اللَّهُ لَكُمْ
تا گشاده گرداند خداى تعالى براى شما در قبر يا در بهشت منزلهاى با وسعت يا دلهاى شما را منشرح گرداند با زالهء تضايق و تزاحم يا هر چيزى كه در آن ارادهء تفسح داشته باشد از مكان و رزق و انشراح صدر و غير آن - آوردهاند كه جماعتى در مجلس پيغمبر مينشستند و چون يكى از ايشانرا بمهمى ميطلبيدند نخواستى كه برخيزد آيه آمد
وَ إِذا قِيلَ
و چون گويند شما را اى اهل ايمان
انْشُزُوا
برخيزيد
فَانْشُزُوا
پس برخيزيد و در بعضى تفاسير مذكور است كه معنى آيه آنست كه چون ندا كنند كه بر خيزيد و بشتابيد به نماز جمعه پس برخيزيد
يَرْفَعِ اللَّهُ
تا بردارد خداى
الَّذِينَ آمَنُوا مِنْكُمْ
آنانرا كه گرويدهاند از شما بسبب اوامر خدا و رسول او
وَ الَّذِينَ أُوتُوا الْعِلْمَ
و آنانرا كه داده شدهاند علم به احكام شرايع ايمان
دَرَجاتٍ
درجهاى بلند و مزيتهاى ارجمند و تخصيص اهل علم بذكر با آنكه از جملهء مؤمنانند به جهت زيادتى اختصاص ايشانست برفع درجات از قبيل و ملائكته و كتبه و رسله و جبريل و ميكال گوئيا چنين فرموده كه يرفع اللّه للمؤمنين خصوصا للعالمين درجات يعنى بلند گرداند درجات مؤمنانى كه با علم باشند پس مؤمن عالم افضل باشد از مؤمن بىعلم و از حضرت رسول منقولست كه فضل عالم بر عابد چون فضل ماه بدر است بر ساير ستارگان و نيز فرمود كه روز قيامت سه كس را رخصت شفاعت دهند انبيا را و علما را بعد از آن شهدا را و افضليت علما را از شهدا از اين حديث نيز معلوم توان كرد كه مداد العلماء افضل من دماء الشهداء و نيز فرموده كه فضل عالم بر ساير مردمان همچو فضل من است بر ادناى ايشان و از ابن عباس مرويست كه علما را هفتصد درجه است بر بالاى درجه