تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تفسير خلاصه منهج الصادقين ( خلاصة المنهج ) ( فارسى ) — صفحة 71

مساهمون:

ص٧١
نفس الامر به بندگى گرفتن تو بنى اسرائيل را و قتل اولاد ايشان بسبب آن شد كه در سراى تو افتادم و در تربيت تو واقع شدم چه اگر تو چنين نميكردى مادر مرا در دريا نمىافكند و قوم من مرا تربيت ميكردند و به تو محتاج نمىشدم پس آنچه او را نعمت ميدانى عين نقمتست كه تبعيد و ذبح بنى اسرائيل است كه موجب بليه و مصيبت من است چه هر چه با قوم كسى كنند همانست كه با او كرده‌اند پس امتنان تو بر من به تعبيد قوم من باشد و تذليل و تذبيح ايشان كه محض اهانت و تحقير منست و مبطل انعام تو بر من و چون فرعون جواب آنچه به آن طعن مينمود در نبوة از موسى بشنيد دانست كه اعتراض بر دعوت نبوت و رسالت او نتواند كرد ابتدا نمود باستفسار از حقيقت فرستنده او
قالَ فِرْعَوْنُ وَ ما رَبُّ الْعالَمِينَ
و گفت فرعون چيست پروردگار عالميان كه تو دعوى انا رسول رب العالمين ميكنى يعنى حقيقت و ماهيت او چيست و چون ذات واجب الوجود بر هيچكس معلوم نيست از اينجهت موسى جواب از آن نداده تعريف او سبحانه نمود بظاهرترين خواص و آثار قدرت او و حكمت او در جواب فرعون
قالَ
گفت پروردگار عالميان
رَبُّ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ
آفريدگار آسمانها و زمينهاست
وَ ما بَيْنَهُمَا
و آنچه در ميان آسمان و زمين است از حيوانات و نباتات و جمادات
إِنْ كُنْتُمْ مُوقِنِينَ
اگر هستيد شما بيگمانان به آنكه پروردگار بايد كه به اين صفت موصوف باشد و يا اگر بيقين علم باشيا پيدا كرده‌ايد و تحقيق آن نموده‌ايد هر آينه ميدانيد كه اين اجرام محسوسه ممكن‌اند به جهت تبدل احوال آنها پس البته آن را موجدى و خالقى خواهد بود بايد كه واجب الوجود لذاته باشد و چون موسى تعريف او سبحانه فرمود باظهر دلايل قدرت و آثار حكمت
قالَ لِمَنْ حَوْلَهُ
گفت فرعون مر آنانرا كه گرداگرد او نشسته بودند از اشراف و اكابر قبط و ايشان پانصد كس بودند و همهء زيورها بسته و بر كرسيهاى زرين و سيمين نشسته
أَ لا تَسْتَمِعُونَ
آيا نميشنويد جواب اينمرد را كه من از حقيقت پروردگار او ميپرسم او از افعال او خبر ميدهد موسى التفات بقول او نكرد بر سبيل استظهار و تكرير و تاكيد آن
قالَ
گفت ديگر باره
رَبُّكُمْ
خداى من آفريننده شماست
وَ رَبُّ آبائِكُمُ الْأَوَّلِينَ
و پروردگار پدران پيشين شما و اين عدولست از اظهر آيات باقرب آن و اوضح آن بر متأمل تا زودتر آن را دريابند و بمعرفت صانع خود اعتراف نمايند و ذكر آباء اولين به جهت آن كرد تا معلوم ايشان شود كه فرعون در روزگار پيشين نبود تا خداى ايشان باشد
قالَ
گفت فرعون قوم خود را
إِنَّ رَسُولَكُمُ
بدرستيكه شما
الَّذِي أُرْسِلَ إِلَيْكُمْ
آنكس استكه فرستاده شده است بشما
لَمَجْنُونٌ
هر آينه ديوانه‌ايست كه جواب آن را مطابق
تفسير خلاصه منهج الصادقين ( خلاصة المنهج ) ( فارسى ) — صفحة 71 | الملا فتح الله الكاشاني / ميرزا ابوالحسن شعرانى / شعرانى