ملاحظه كرد و در نامه نگريست دانست كه نامهء پادشاهى است كه ملك آن پادشاه عظيمتر از ملك اوست چه آن را كه مرغ مسخر باشد در رسالت البته پادشاه عظيم الشان و رفيع المكان خواهد بود بلقيس بعد از مطالعهء نامه بر خود بلرزيد و بترسيد و امر كرد تا اعيان و اشراف او حاضر شدند و نامه را در دست گرفته و متوجه ايشان شد
قالَتْ يا أَيُّهَا الْمَلَأُ
گفت بلقيس اى گروه اشراف
إِنِّي أُلْقِيَ إِلَيَّ
بدرستيكه افكنده شده است بسوى من
كِتابٌ كَرِيمٌ
نوشتهء بزرگوار ابن عباس گفته كه به جهت شرافت صاحب نامه كه هدهد رسول اوست نامه را كريم خواند و يا به جهت آنكه مهر داشت و حديث كرم الكتاب ختمه يعنى بزرگوارى نامه به مهر كردن آنست و قشيرى گفته كه بزرگى آن باعتبار آن بود كه در طمع ملك نبود بلكه دعوت بود به مالك الملك و يا به جهت حسن لفظ وجود خط و بيان آن و گفتهاند كه بلقيس شنيده بود كه سليمان پادشاه جن و انس و وحوش و طيور است و به جهت اين كتاب او را كريم گفت و بر هر تقدير اركان دولت او بعد از استماع اينكلام گفتند اى بلقيس از جانب چه كس اين نامه آمده و مضمون آن چيست گفت
إِنَّهُ
بدرستيكه اين كتاب
مِنْ سُلَيْمانَ
از نزديك سليمان است و او پادشاهست بر جميع عالم
وَ إِنَّهُ
و بدرستيكه مشتمل است بر دو مضمون اول آنكه مصدر است به اين كه
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ
بنام خداى بسيار بخشاينده و بسيار مهربان بر بندگان مضمون دوم اين است در نامه كه
أَلَّا تَعْلُوا عَلَيَّ
آنكه بزرگى مكنيد بر من و گردن مكشيد و يا فرمان بردارى كنيد
وَ أْتُونِي مُسْلِمِينَ
و بيائيد به من گروندگان و گردن نهادگان و يا فرمان بران حكم من در مجمع البيان آورده كه اول كسى كه افتتاح به بسمله كرد سليمان بود و چون قوم بلقيس بر مضمون نامه واقف شدند و ديدند كه با وجود وجازة الفاظ دلالت بر معانى بسيار دارد پريشان حال شدند و سراسيمه و مضطرب حال گشتند
و بلقيس با ايشان در مقام مشاورت درآمده
قالَتْ
گفت
يا أَيُّهَا الْمَلَأُ
اى گروه بزرگان و آن سيصد و سيزده بودند از اركان مملكت و مشاوران پاى تخت دولت و به جهت اين با ايشان مشاورت كرد و گفت
أَفْتُونِي
فتوى دهيد مرا
فِي أَمْرِي
در كار من و آنچه صلاح و صواب باشد در اين باب با من بگوئيد
ما كُنْتُ
نبودم تا كنون
قاطِعَةً أَمْراً
قطع كننده و فيصل دهنده كارى
حَتَّى تَشْهَدُونِ
تا حاضر ميشديد يعنى بىحضور شما و بىمشورة شما كارى نكردهام و نميكنم
قالُوا
گفتند آنگروه رد در جواب او
نَحْنُ أُولُوا قُوَّةٍ
ما خداوندان قوتيم و تناور و با كثرت