جميع دواب و تصرف او در آنها بهر وجه كه خواهد يعنى اوست قادر و مالك و غالب بر همه
إِنَّ رَبِّي عَلى صِراطٍ مُسْتَقِيمٍ
بدرستيكه پروردگار من بر طريق عدلست هيچ متوكلى نزد او ضايع نمىشود و هيچ ظالمى از او فوت نمىگردد .
فَإِنْ تَوَلَّوْا
پس اگر برگرديد و اعراض كنيد ازين نصيحت و بر فعل زشت خود ثابت و راسخ باشيد
فَقَدْ أَبْلَغْتُكُمْ ما أُرْسِلْتُ بِهِ إِلَيْكُمْ وَ يَسْتَخْلِفُ رَبِّي قَوْماً غَيْرَكُمْ
پس بدرستيكه رسانيدم بشما آن چيزى را كه فرو فرستاده شده بودم به او بسوى شما يعنى وحى الهى بشما رسانيدم و بر شما حجت گرفتم و چون قبول نكرديد حق تعالى شما را هلاك كند و از پس شما پروردگار من بياورد گروهى غير شما
وَ لا تَضُرُّونَهُ شَيْئاً
و زيان نتوانيد رسانيد حق را يعنى چيزى باعراض شما از من و ابا از قبول دعوت من
إِنَّ رَبِّي عَلى كُلِّ شَيْءٍ حَفِيظٌ
بدرستيكه پروردگار من بر همهء چيزى نگهبانست يعنى اقوال و افعال همه را نگاه ميدارد و جزا ميدهد و هيچ چيز از او فوت نميشود و چون قوم هود بدين سخنان پندپذير نشدند حكم ربانى به عذاب ايشان نافذ گشت .
وَ لَمَّا جاءَ أَمْرُنا
و هنگاميكه آمد فرمان ما به عذاب ايشان
نَجَّيْنا هُوداً وَ الَّذِينَ آمَنُوا مَعَهُ
نجات داديم هود را و آنكسانيرا كه گرويده بودند به او و ايشان چهار هزار بودند كه همه را با هود از ميان كفار بيرون برده برهانيديم
بِرَحْمَةٍ مِنَّا
ببخششى از ما يعنى باعطاى لطف و توفيق كه وسيلهء اهتداى ايشان شد و به جهت آن از عذاب رهيدند
وَ نَجَّيْناهُمْ مِنْ عَذابٍ غَلِيظٍ
و نجات داديم ايشان را از عذابى درشت و غليظ و آن سموم دوزخ بود كه باندرون بينى كفار در آمده و از مقعد آنها بيرون شده اعضاى ايشان را پاره پاره ساخت و به عذاب جحيم و عقاب اليم رسانيد .
وَ تِلْكَ عادٌ جَحَدُوا بِآياتِ رَبِّهِمْ
اين قبيلهء عاديان است كه انكار كردند و كافر شدند بآيتهاى پروردگار خود
وَ عَصَوْا رُسُلَهُ
و عاصى شدند در فرستادگان او يعنى نه هود را و نه پيغمبران ديگر را تصديق كردند در وقتى كه هود ايشان را بر تصديق رسولان ميفرمود
وَ اتَّبَعُوا أَمْرَ كُلِّ جَبَّارٍ عَنِيدٍ
و پيروى كردند فرمان هر گردنكش ستيزه كاريرا يعنى عاصى شدند در كسى كه ايشانرا به حق دعوت ميكرد و مطيع گشتند آنانرا كه ايشانرا بكفر و ضلال ميخواندند از رؤساى كفر .
وَ أُتْبِعُوا فِي هذِهِ الدُّنْيا لَعْنَةً
و از پى در آمده شدند در اين سراى دورى از رحمت كه هلاكتست
وَ يَوْمَ الْقِيامَةِ
و روز قيامت لعنت در پى ايشانست