خود نداند كه آن موزون است .
آوردهاند كه روزى رسول صلّى اللّه عليه و آله و سلّم به اين بيت تمثّل ميكرد « كفى الشّيب و الاسلام للمرء ناهيا » گفت : كفى الاسلام « 1 » و الشّيب ناهيا للمرء ، گفتند : يا رسول اللّه او چنين نگفته است ، گفت : آرى شعر كار من نيست . عايشه گفت : كان الشعر أبغض الحديث إلى رسول اللّه ، در جهان از شعر هيچ چيز را دشمنتر نداشتى . در خبر است كه گفت : صلّى اللّه عليه و آله و سلّم :
لأن يمتلئ جوف أحدكم قيحا أحبّ إلىّ من أن يمتلئ شعرا ، اگر شكم يكى از شما پر از ريم شود من دوستر دارم از آنكه پر از شعر باشد . و آيت ردّ است بر آنان كه گفتند :
رسول شاعر است و قرآن شعرست ، گفت : نيست آنچه او ميآورد از وحى مگر پندى و قرآنى روشن تا بترساند آنكس را كه زنده باشد يعنى عاقل باشد و متأمّل زيرا كه جاهل و نادان چون مرده است و واجب شود گفتار وعيد بر كافران چون بوعيد منزجر نشوند اى « 2 » نميبينند و نميدانند كه ما بيافريديم براى ايشان از آنچه دست قدرت ما كرد و مقدور كس نيست چهار پايانى كه ايشان آن را مالكاند و در تصرّف ايشان است و در ضبط ايشان و مسخّر ايشان ، و رام كرديم براى ايشان اين چهار پايان را بعضى مركوب ايشان است كه به روى مينشينند و بعضى مأكول ايشان كه از وى ميخورند و غذاى خود ميسازند چون گاو و گوسفند و ايشان را در آن منفعتهاست از موى ايشان و پشم ايشان كه از آن متاع و قماش ميسازند از پوشيدنى و افكندنى و از شير ايشان ميخورند اى « 3 » اين نعمت را شكر نميكنند .
[ سوره يس ( 36 ) : آيات 74 تا 79 ]
وَ اتَّخَذُوا مِنْ دُونِ اللَّهِ آلِهَةً لَعَلَّهُمْ يُنْصَرُونَ ( 74 ) لا يَسْتَطِيعُونَ نَصْرَهُمْ وَ هُمْ لَهُمْ جُنْدٌ مُحْضَرُونَ ( 75 ) فَلا يَحْزُنْكَ قَوْلُهُمْ إِنَّا نَعْلَمُ ما يُسِرُّونَ وَ ما يُعْلِنُونَ ( 76 ) أَ وَ لَمْ يَرَ الْإِنْسانُ أَنَّا خَلَقْناهُ مِنْ نُطْفَةٍ فَإِذا هُوَ خَصِيمٌ مُبِينٌ ( 77 ) وَ ضَرَبَ لَنا مَثَلاً وَ نَسِيَ خَلْقَهُ قالَ مَنْ يُحْيِ الْعِظامَ وَ هِيَ رَمِيمٌ ( 78 )
قُلْ يُحْيِيهَا الَّذِي أَنْشَأَها أَوَّلَ مَرَّةٍ وَ هُوَ بِكُلِّ خَلْقٍ عَلِيمٌ ( 79 )
هامش
( 1 ) در بعضى نسخ و در تفسير ابو الفتوح ( ره ) : « بالإسلام » .
( 2 ) يعنى آيا .
( 3 ) يعنى آيا .