فرعون گفت : من نمىنمايم بشما الّا آنچه من مىبينم و ميدانم يعنى بشما آن ميخواهم كه به خود ميخواهم و آنچه براى خود صواب ميدانم شما را ميگويم ، و شما را جز راه راست نمىنمايم .
[ وَ قالَ الَّذِي آمَنَ ]
اين كس كه ايمان آورده بود يعنى خربيل گفت : اى قوم من بر شما مىترسم از روزى مانند روز آن جماعات « 1 » كه پيش از شما بودند مانند عادت و خوى قوم نوح با نوح و عاد با هود و ثمود با صالح و كسانى كه از پس ايشان بودند كه در پيغمبران خود عاصى شدند تا خداى تعالى هر يكى را بعذابى و بلائى مبتلا كرد و آنچه با ايشان كرد بعدل كرد نه بظلم ؛ از آنكه خداى نخواهد كه بر بندگان ظلم كند و براى ايشان ظلم نخواهد و ايشانرا بظلم نفرمايد .
[ سوره غافر ( 40 ) : آيات 32 تا 34 ]
وَ يا قَوْمِ إِنِّي أَخافُ عَلَيْكُمْ يَوْمَ التَّنادِ ( 32 ) يَوْمَ تُوَلُّونَ مُدْبِرِينَ ما لَكُمْ مِنَ اللَّهِ مِنْ عاصِمٍ وَ مَنْ يُضْلِلِ اللَّهُ فَما لَهُ مِنْ هادٍ ( 33 ) وَ لَقَدْ جاءَكُمْ يُوسُفُ مِنْ قَبْلُ بِالْبَيِّناتِ فَما زِلْتُمْ فِي شَكٍّ مِمَّا جاءَكُمْ بِهِ حَتَّى إِذا هَلَكَ قُلْتُمْ لَنْ يَبْعَثَ اللَّهُ مِنْ بَعْدِهِ رَسُولاً كَذلِكَ يُضِلُّ اللَّهُ مَنْ هُوَ مُسْرِفٌ مُرْتابٌ ( 34 )
هم حكايت وعظ و تنبيه و تذكير خربيل است ميگويد كه : اى قوم من بر شما از روز ندا كردن و يكديگر را آواز دادن مىترسم يعنى روز قيامت ، و اين روز را براى آن روز تنادى « 2 » خواند « 3 » كه كافران در اين روز بر خود بويل و ثبور ندا كنند « 4 » و براى آنكه اهل دوزخ اهل بهشت را ندا كنند چنان كه در سورهء اعراف ازين باز گفت
« وَ نادى أَصْحابُ النَّارِ أَصْحابَ الْجَنَّةِ أَنْ أَفِيضُوا عَلَيْنا مِنَ الْماءِ أَوْ مِمَّا رَزَقَكُمُ اللَّهُ »
و اهل بهشت اهل دوزخ را ندا كنند چنان كه گفت :
« وَ نادى أَصْحابُ الْجَنَّةِ أَصْحابَ النَّارِ أَنْ قَدْ وَجَدْنا
هامش
( 1 ) در غالب نسخ : « جماعت » .
( 2 ) در نسخهء قديمى : « تناد » و گويا اشاره بقرائت « تنادّ » بتشديد دال است
( 3 ) در چند نسخه : « خوانند » و در بعضى : « گويند » .
( 4 ) در نسخهء قديمى باضافهء : « اورا » .