و گفتهاند كه : براى آن تخصيص هفتاد كرد كه رسول صلّى اللّه عليه و آله بر حمزه هفتاد تكبير كرد خداى تعالى گفت كه : اگر بعدد تكبير حمزه براى منافقان استغفار كنى ايشان را نيامرزم آنگه گفت : اين براى آنست كه ايشان بخداى تعالى و پيغمبر كافر شدند و خداى تعالى هدايت نكند به راه بهشت كافران و منافقان را و فاسقان را .
[ سوره التوبة ( 9 ) : آيات 81 تا 82 ]
فَرِحَ الْمُخَلَّفُونَ بِمَقْعَدِهِمْ خِلافَ رَسُولِ اللَّهِ وَ كَرِهُوا أَنْ يُجاهِدُوا بِأَمْوالِهِمْ وَ أَنْفُسِهِمْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَ قالُوا لا تَنْفِرُوا فِي الْحَرِّ قُلْ نارُ جَهَنَّمَ أَشَدُّ حَرًّا لَوْ كانُوا يَفْقَهُونَ ( 81 ) فَلْيَضْحَكُوا قَلِيلاً وَ لْيَبْكُوا كَثِيراً جَزاءً بِما كانُوا يَكْسِبُونَ ( 82 )
حقّ سبحانه و تعالى ذكر آنان مىكند كه ايشان در غزاى تبوك از رسول صلّى اللّه عليه و آله تخلّف كردند و باز پس استادند ميگويد كه : شاد شدند آن بازپس گذاشتگان بمخالفت و خلاف رسول صلّى اللّه عليه و آله و بعد از رسول صلّى اللّه عليه و آله و نخواستند كه جهاد كنند بمالها و جانهاى خويش در راه خداى تعالى و يكديگر را گفتند كه : در گرماى گرم بيرون مشويد و اين غزاى تبوك در فصل تابستان بود و گرماى عظيم بود ، ايشان بگرما تعلّل كردند خداى تعالى گفت : بگوى ايشان را كه : آتش دوزخ گرمتر است و اگر برين گرما صبر نمىتوانيد كردن بر گرماى دوزخ چگونه صبر خواهيد كردن ! ؟ - اگر ايشان دريابند و زيرك باشند و عاقل ؛ گرماى دنيا بر گرماى آخرت اختيار كنند آنگه گفت : بگوى : اين منافقان را كه اندك بخنديد در دنيا كه بسيار خواهيد گريستن در آخرت ، لفظ
[ فَلْيَضْحَكُوا ]
امر است و مراد نهى است يعنى مخنديد و اگر جاى خنده باشد و تعجّب هم اندك خنديد و لفظ
[ وَ لْيَبْكُوا ]
هم امر است و مراد خبر است از آينده يعنى بسيار خواهيد گريستن چون عذاب خداى تعالى ببينيد و اين جزاى آن باشد كه ايشان كسب مىكنند و كرده باشند ، و خنده تفتّحى است كه در روى و دهن پديد آيد عند آنكه عجيبى بينند يا شنوند و گريه تشنّجى باشد كه در روى پيدا شود عند غم با جريان آب از چشم ، و اين فعل ما نيست براى آنكه موقوف بر اختيار ما نيست و به قصد و داعى ما حاصل نمىآيد و بكراهت ما منتفى نمىشود و چون چنين بود تكليف