تدبير آنكه بشره از باد و آفتاب سياه نشود
آن است كه در وقت حركت ، كتيرا و نشاسته و صمغ عربى و لعاب بهدانه و لعاب بزرقطونا ؛ مجموع يا بعضى از آنها را با سفيدهء تخم مرغ به صورت بمالند و بعد از فرود به منزل بشويند .
اما تدبير رفع آن هرگاه حادث شده باشد ، آن است كه پيه مرغ را با موم سفيد بگدازند و با آرد نخود به صورت بمالند و به آب گرم بشويند .
تدبير ريش شدن بدن از سوارى و پاها از « 1 » موزه
آن است كه همينكه اثر ريش شدن بدن از سوارى ظاهر شود [ كه ] علامتش حرارت و سوزش و سرخى آن عضو است ؛ اولا بايد كه كتانى را به آب سرد كرده يا گلاب « 2 » تر كنند و بر عضو مكرر بگذارند تا آنكه حدّت سوزش فرونشيند ، پس مردار سنگ را با گلاب و اگر نباشد با آب بسايند و بمالند .
اما نفّاخات كه از موزه و كفش در پا « 3 » به هم رسد و آن را به فارسى تاول گويند ، بايد كه آن را با ، خارى بتركانند ، بعد از آن مازو را با آب سرد بسايند و بمالند يا گلنار را كوبيده بر او بپاشند .
اما تدبير رفع تركيدن پاها و دستها ؛ - كه به علت اختلاف هواها و آبها و غبار « 4 » از براى مسافر اتفاق مىافتد - بايد كه اول از چرك خوب پاك كند و ساعتى در آب گرم بگذارد و بعد از آن كتيرا را مثل غبار ساييده ، بر او بپاشند و
هامش
( 1 ) . نسخه ب « پاها از » نيامده است .
( 2 ) . در نسخه ب « گلاب سرد كرده » آمده است .
( 3 ) . نسخه ب « پا اخذار » آمده است .
( 4 ) . نسخه ب « گرد و غبار » آمده است .