سرچشمه مىگيرد ، و بر آن نهر منزلگاههاى اوصيا و شيعيانشان بنا شده ، و در دو طرف اين نهر دختركانى برآيند كه هر گاه يكى از آنها از جاى برآرند ديگرى به جاى او برآيد ، و نامشان به نام آن نهر [ خير ] ناميده شده ، و همين است مفهوم آيهء شريفه :
فِيهِنَّ خَيْراتٌ حِسانٌ
« 1 » ، و مقصود گوينده از « جزاك اللَّه خيرا » همان منازلى است كه خداوند براى گزيدگان و نيكان فراهم كرده است .
حديث نهر بهشتى و حوريان
[ 299 ] ابو بصير از امام صادق عليه السّلام روايت مىكند كه فرمود : در بهشت نهرى است كه در دو طرف آن حوريانى رستهاند ، و چون مرد مؤمنى به يكى از آنها گذر كند و از آن خوشش بيايد آن را از جاى بركند و خداوند عزّ و جلّ به جاى آن ، حوريهء ديگرى بروياند .
حديث گنبدها
[ 300 ] ابو حمزه مىگويد : شبى در خدمت امام باقر عليه السّلام بودم . آن حضرت نگاهى به آسمان كرد و فرمود : اى ابا حمزه ! اين گنبد پدر ما آدم عليه السّلام است و خداى عزّ و جلّ جز اين گنبد سى و نه گنبد ديگر دارد و در آنها آفريدگانى هستند كه چشم بر هم زدنى خداى را عصيان نمىكنند .
[ 301 ] عجلان ابى صالح مىگويد : مردى خدمت امام صادق عليه السّلام رسيد و به حضرت عرض كرد : قربانت گردم ، اين گنبد آدم عليه السّلام است ؟ حضرت عليه السّلام فرمود : آرى ، و خداى عزّ و جلّ را گنبدهاى فراوانى است ، بدان كه همانا در پس اين مغرب سى و نه مغرب ديگر است ، سرزمينهاى سپيدى كه از آفريدههاى خدا آكندهاند و همگان از نور آنها پرتو گيرند و چشم بر هم زدنى خداى را عصيان نكنند . آنها نمىدانند كه آدم خلق شده يا نه و از اولى و دومى بيزارى مىجويند .
هامش
( 1 ) « در آن جا زنانى هستند زيبا روى » ( سورهء الرحمن ( آيهء 70 ) .