است .
تقرير مصنف از برهان اثبات واجب از راه وجود بديهى چنين است : هر فردى از افراد اين مفهوم عام بديهى اعتبارى نفس الأمرى در خارج ، يعنى مفهوم ثبوت يا ثابت و وجود يا موجود بما هو مطلق و منتزع از قيود خارجى ، به حسب احتمال عقلى يا غنى الذات و واجب الوجود است يا فاقر الذات و ممكن الوجود و محتاج الوجود إلى غيره است . اگر هر فردى از افراد آن واجب الوجود است ، لازم آيد كه افراد حادث و محتاج الذات در خارج نباشند ، هذا خلف للحس و العقل . و اگر هر فردى از آن محتاج الذات باشد ، لازم آيد افراد متناهى يا غير متناهى محتاج الذات بنفس الذات ، ممكن الذات در خارج بىمخرج و محتاج إليه موجود باشد ، و هو محال . پس بايد در خارج فردى از آن واجب الذات و غنى الذات باشد تا محتاج إليه افراد محتاج الذات ممكن الذات باشد . در ادامه مىگويد : اگر به طريق تضايف استدلال كنيم و گوييم وجود بما هو وجود يا فاقر الذات است يا غنى الذات و نفس تصور ذات فاقر الذات كه مضاف الذات است محتاج به ذات غنى الذات است لا بالعكس ، مطلوب ما ثابت مىشود و اين طريق در اثبات واجب الوجود بهتر و رساتر است .
اثبات توحيد واجب الوجود
مصنف در اينجا برهان على حدهاى سواى آنچه از حكما مشهور است ارائه نكرده و در واقع به نقل و تقرير آنها پرداخته است ، لذا ما براى آنكه اين مختصر بيش از اين به تطويل نينجامد از ذكر تقريرات وى صرفنظر مىكنيم .
علم و اقسام آن
وى ابتدا در بيان مفهوم لغوى علم مىگويد : علم عبارت است از معنى صفتى بديهى كه به سبب اتصاف به آن ، موصوف را عالم و به فقد آن جاهل و نادان خوانند . همچنين قائل است كه علم چيزى است كه بعد از وجود جلىتر و بديهىتر از آن چيزى نباشد .