و به دستور ، ثمرة الطرفا با سركه چند بار بمالند از مجربات است . و بخور برگ سفيددار از عجايب است .
و به دستور ، ضماد شونيز با بول مجرب است . و به دستور ، با زهرهء بز .
[ 882 ]
دوايى جهت رفع قمل و قمقام :
برگ درخت انار و برگ حنظل و برگ مورد و برگ كتان و قصب الذريره و برگ سرو و دارچينى ، مفردةً و مجموعةً با روغن قرطم و روغن زيتون نافع است . و روغن ترب از مجربات است . و خاك سيماب ، بىعديل و مكرر به تجربه رسيده است .
و به دستور ، سيمابِ كشته ، به غايت عجيب الفعل است .
[ 883 ]
دوايى كه مجرب است :
كندش ، زرنيخ سرخ ، زراوند طويل ، قطران ، مويزج و سيمابِ مقتول ، بالسوية با زهرهء گاو بمالند .
باب نوزدهم : در مطيّبات بدن و عرق و مضيّقات فرج و ملذذات جماع و بيان غوالى و عطريات كه بوى دهان را خوش نمايد
چون اين باب خصوصيتى به مناكحات بيشتر دارد ، بناء عليه لازم است كه شطرى در اصول كليه كه بعضى از آن در توافق و امثال آن دخل عظيم دارد ، مذكور گردد ؛ چه مراد ، التذاذ عاجل و بقاى نوع در آجل است . و عمده در اين دو مطلب ، توافق طرفين است و رفع تناكر ، به قدر وسع . و مهرهء اطبّا اتفاق نمودهاند كه هرگاه عنق رحم و قضيب مرد موافق باشد ، تخلف در موافقت طرفين و دوستى نمىكند .
و به دستور ، هرگاه علتى ديگر در طرفين نباشد ، در توالد تخلف نمىنمايند و اين ، اصل عظيم و محقق است .
اما استدلال بر اين معنى آن است كه مردان و زنان را قضيب و عنق رحم كمتر از مقدار شش انگشتِ مضمومه و بلندتر از دوازده انگشت نمىباشد و متوسط ، به قدر نُه انگشت است . بعد از موازنهء انگشتان مرد و زن ، موافقت و مباينت معلوم مىگردد .
طويل را با قصير ، مباينت به مرتبه اى است كه به ملذذات اصلاح پذير نيست ؛ اما مباينت قصير و طويل با متوسطه ، به قدرى تدبير مىپذيرد و آن ، به مطيّبات و مضيّقات فرج و مسوحات قضيب و استعمال غوالى و عطريات و خوبى نكهت - كه بوى دهان است