تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تحفة المؤمنين ( تحفه حكيم مؤمن ) ( فارسى ) — صفحة 284

مساهمون:

ص٢٨٤
آب نديده چند عدد را سرخ كرده و در شراب انداخته و سر را به بخار آن بدارند و اگر مادهء بسيار غليظ نباشد به جاى شراب آب كنند . و به دستور آب ممزوج به سركه نيز جايز است . [ 759 ]

بخور جهت زكام :

سياه دانه را بر روى سنگِ تافته ريخته و دود او را استنشاق كنند . و جهت حبس كردن مادهء زكام كه قطع سيلان رطوبات كند ، بخور سندروس مجرب است . [ 760 ]

بخور جهت ثقل سامعه و دوى و طنين و رياح :

به غايت نافع است : مرزنجوش ، سداب ، افسنتين ، شيح ارمنى ، صعتر ، ابهل ، بابونج ، اكليل الملك ، بنفشه و نيلوفر ، بالسوية جوشانيده ، در ظرف لوله‌دار كرده و لولهء ظرف را در سوراخ گوش بگذارند تا بخار داخل گوش شود . [ 761 ]

دخنه جهت ساقط كردن دانه بواسير :

آزموده است : گوگرد ، بلادر ، اصل السوس ، بيخ كبر و برگ مورد ، بالسوية با روغن زنبق سرشته ، حبّها ساخته و دخنه نمايند و در آب برگ مورد جلوس كنند و عمل را تكرار بايد نمود . [ 762 ]

بخور جهت رفع احتباس حيض :

شحم حنظل ، شونيز ، كندش ، ميعه و علك البطم هر يك جزئى ؛ عنبر اشهب ، نيم جزء ؛ مشك و زعفران ، از هر يك ربع جزء ، به روغن زنبق سرشته و قدر فندقى را در آتش انداخته و دود او را به رحم رسانيده و بايد آتشدان لوله داشته باشد كه از آن لوله دود به رحم رفته و پراكنده نشود . [ 763 ]

بخور ديگر جهت اختناق رحم و عسر ولادت :

بسيار نافع است : شحم حنظل ، قنّه ، جاوشير ، گوگرد و مر ، بالسوية با زهرهء گاو سرشته و به دستور بخور كنند . [ 764 ]

بخور جهت درد دندان و مواد نزله :

پوست خشخاش ، عنب الثعلب و گل بابونه ، بالسوية بجوشانند و سر را به بخار او بدارند تا عرق بر جبين ظاهر گردد .

باب پانزدهم : در حقنه‌ها و فتايل و فرزجات و حمولات

حقنه :

عبارت از ارسال مايعات به معاء مستقيم و رحم است .

فتيله :

استرسال جامد است به رودهء مزبور و در عرف ، شافه نامند .

فرزجات :

آنچه زنان از ادويه در قبل و رحم بردارند .

حمول :

اعم از فرزجه و احتمال در قبل و دبر است .
تحفة المؤمنين ( تحفه حكيم مؤمن ) ( فارسى ) — صفحة 284 | مؤسسه احياء طب طبيعى / محمد مؤمن بن محمد زمان الطبيب التنكابني ( حكيم مؤمن )