درهم .
[ 104 ]
اطريفل زمانى :
تأليف حقير كه مسمى به اسم والد خود ساخته . مسهل صفرا و بلغم و سودا و منقّى دماغ و معده و مداومت آن جهت قطع نزلات ، مجرب و مانع صعود بخارات است به دماغ و چون بعد از اغذيه تناول نمايند ، مضرّت نمىرساند و جهت اقسام ماليخوليا ، خصوصاً مراقى و قولنج رحم به غايت نافع است و قوتش تا دو سال باقى است .
قدر شربتش جهت اسهال اخلاط از چهار مثقال تا شش مثقال و چون مداومت نمايند هر روز از يك مثقال تا دو مثقال و موافق جميع امزجه است .
صفت آن : هليلهء زرد و كابلى و سياه و گل بنفشه ، محمودهء مشوى ، از هر يك ده مثقال ؛ « 1 » تربد سفيد خراشيدهء به روغن بادام چرب كرده و گشنيز خشك ، از هر يك بيست مثقال پوست هليله ، آملهء مقشّر ، گل سرخ ، طباشير و گل نيلوفر از هر يك پنج مثقال ؛ صندل سفيد و كتيرا ، از هر يك سه مثقال ؛ روغن بادام شيرين ، سى مثقال ، ادويه را كوفته و بيخته ؛ عناب ، صد عدد ؛ سپستان و گل بنفشه ، ده مثقال ، جوشانيده ، صاف نموده ، با يك وزن و نيم شيرهء هليله و يك وزن عسل كف گرفته به قوام آورده بسرشند .
[
اطريفل اسطوخودوس :
بليلهء ، آمله ، سناء مكى ، هليلهء زرد ، هليلهء سياه ، تربد سفيد ، مصطكى ، كشمش سبز پنج مثقال ، بسفايج ، افسنتين پانزده مثقال ، روغن بادام شيرين بيست و پنج مثقال ، اسطوخودوس هشت مثقال ، افيتمون هشت مثقال ، عسل كف گرفته به قدر حاجت ] .
[ 105 ]
اطريفل افتيمونى :
جهت مواد سوداوى و تنقيه دماغ و ماليخوليا و جنون و امراض باردهء دماغ نافع است . قدر شربت از دو مثقال تا پنج مثقال .
صفت آن : پوست هليلهء كابلى ، آملهء مقشّر و بليله ، از هر يك ده مثقال ؛ تربد ، افتيمون و سناء مكى ، از هر يك پنج مثقال ؛ شيطرج ، بسفايج ، اسطوخودوس و گل سرخ ، از هر يك سه مثقال ؛ انيسون و نمك هندى ، از هر يك دو مثقال به عسل ، سه وزن ادويه بسرشند .
[ 106 ]
اطريفل مسهل :
منقول از خط استاد المتأخرين « حكيم محمد باقر » طبيب قمى - طاب ثراه - نافع جهت بهق و برص و جذام و داء الفيل و غيره و امراض بلغمى و سوداوى .
هامش
( 1 ) گل بنفشه ، در نسخهاى بيست درهم است .